یک کشف عجیب نشان داد آسیب به دی‌ان‌ای بخشی از رشد مغز است

Wait 5 sec.

شفقنا – پژوهشی جدید نشان می‌دهد نورون‌های تازه‌تولیدشده هنگام مهاجرت در مغز جنین، به‌طور طبیعی دچار شکست‌های جدی دی‌ان‌ای می‌شوند، اما این آسیب‌ها به‌سرعت ترمیم شده و بخشی از روند طبیعی شکل‌گیری مغز هستند.به گزارش سرویس ترجمه شفقنا، پژوهشی از دانشگاه کیوتو که در مجله نیچر منتشر شده نشان می‌دهد ساخت مغز انسان با یک فرآیند غیرمنتظره همراه است: نورون‌های تازه‌تولیدشده هنگام حرکت در بافت متراکم مغز، به‌طور موقت دی‌ان‌ای خود را می‌شکنند و سپس آن را ترمیم می‌کنند.در جریان رشد مغز، نورون‌های جوان باید از میان فضاهای بسیار باریک و متراکم عبور کنند تا به قشر مغز برسند؛ جایی که در نهایت شبکه‌های ارتباطی مغز را تشکیل می‌دهند. این حرکت فیزیکی شدید باعث ایجاد نوعی آسیب جدی در دی‌ان‌ای می‌شود که «شکست دو رشته‌ای» نام دارد؛ حالتی که در آن هر دو رشته مارپیچ دی‌ان‌ای بریده می‌شود.این نوع آسیب معمولاً با جهش‌های ژنتیکی یا مرگ سلولی همراه است، اما پژوهشگران نشان داده‌اند که در مغز در حال رشد، این اتفاق بخشی طبیعی از فرآیند توسعه است و سلول‌ها آن را به‌سرعت ترمیم می‌کنند.برای بررسی دقیق‌تر این پدیده، پژوهشگران شرایط حرکت نورون‌ها را در آزمایشگاه شبیه‌سازی کردند و سلول‌ها را از میان کانال‌های بسیار باریک عبور دادند تا فشار مشابه بافت مغز بازسازی شود. با استفاده از نشانگرهای فلورسنت، مشاهده شد که هنگام عبور نورون‌ها از این فضاهای تنگ، شکست‌های دی‌ان‌ای ظاهر می‌شود و پس از خروج سلول‌ها به‌تدریج ترمیم می‌گردد. بیشتر این آسیب‌ها ظرف ۲۴ ساعت برطرف شدند و سلول‌ها به عملکرد طبیعی خود ادامه دادند.محققان عامل اصلی این آسیب را آنزیمی به نام Topoisomerase IIβ معرفی کردند؛ آنزیمی که در شرایط عادی برای کاهش تنش و پیچ‌خوردگی دی‌ان‌ای، رشته‌ها را موقتاً می‌بُرد و دوباره وصل می‌کند. اما هنگام فشار مکانیکی شدید، این فرآیند می‌تواند ناقص بماند و باعث ایجاد شکست موقت در دی‌ان‌ای شود.نکته جالب این است که این آسیب‌ها در نورون‌ها به‌صورت تصادفی رخ نمی‌دهند، بلکه عمدتاً در بخش‌هایی از ژنوم ایجاد می‌شوند که با عملکردهای حیاتی سلول درگیر نیستند؛ به همین دلیل سلول‌ها می‌توانند بدون اختلال جدی به فعالیت ادامه دهند.برای بررسی پیامدهای اختلال در ترمیم دی‌ان‌ای، پژوهشگران موش‌هایی را بررسی کردند که در نورون‌های مخچه‌ای آن‌ها یک آنزیم ترمیم‌کننده مهم به نام Ligase 4 غیرفعال شده بود. این حیوانات در ابتدا رشد طبیعی داشتند، اما در بزرگسالی دچار مشکلات خفیف تعادل شدند؛ وضعیتی که شباهت‌هایی با برخی اختلالات انسانی مرتبط با ناپایداری ژنتیکی دارد.این یافته‌ها نشان می‌دهد که شکست و ترمیم دی‌ان‌ای ممکن است نقش مهم‌تری در شکل‌گیری مغز داشته باشد. پژوهشگران اکنون در حال بررسی این هستند که آیا این تغییرات اولیه می‌تواند به تفاوت میان نورون‌های مختلف یا حتی بیماری‌های عصبی در آینده مرتبط باشد یا نه.این خبر را اینجا ببینید.نوشته یک کشف عجیب نشان داد آسیب به دی‌ان‌ای بخشی از رشد مغز است اولین بار در خبرگزاری بین‌المللی شفقنا | خبرگزاری شیعیان، فتاوای آیت‌الله سیستانی و مرجعیت، آخرین اخبار ایران و جهان. پدیدار شد.