ഒരു സര്‍വകലാശാലയിലെ നാടകവിഭാഗത്തിന് നാടകം അവതരിപ്പിക്കാനുള്ള അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങള്‍ പോലും ലഭ്യമല്ലെങ്കില്‍, അതൊരു ഭരണപരമായ വീഴ്ച മാത്രമാണോ, അതോ കലാവിദ്യാഭ്യാസത്തെക്കുറിച്ച് നമ്മുടെ ഉന്നത വിദ്യാഭ്യാസ മേഖല പുലര്‍ത്തുന്ന അടിസ്ഥാനപരമായ കാഴ്ചപ്പാടിന്റെ പ്രശ്‌നമാണോ? കാലടി ശ്രീശങ്കരാചാര്യ സംസ്‌കൃത സര്‍വകലാശാലയിലെ നാടകവിഭാഗത്തിലെ വിദ്യാര്‍ത്ഥികള്‍ ഉയര്‍ത്തിയ പ്രശ്‌നങ്ങള്‍ ഈ ചോദ്യങ്ങളെ വീണ്ടും നമ്മുടെ മുന്നിലെത്തിക്കുന്നു.കലാവിദ്യാഭ്യാസവും നാടകവിദ്യാലയങ്ങളും നേരിടുന്ന സ്ഥാപനപരമായ പ്രതിസന്ധികള്‍ഒരു സര്‍വകലാശാലയിലെ നാടകവിഭാഗത്തിന് നാടകം അവതരിപ്പിക്കാനുള്ള അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങള്‍ പോലും ലഭ്യമല്ലെങ്കില്‍, അത് ആ വകുപ്പിന്റെ മാത്രം പരാജയമാണോ? ഒരു നാടകവിദ്യാര്‍ത്ഥിക്ക് തന്റെ പഠനത്തിന്റെ ഭാഗമായി ഒരു അവതരണം നടത്താന്‍ ആവശ്യമായ ലൈറ്റുകള്‍, സൗണ്ട് ഉപകരണങ്ങള്‍, റിഹേഴ്‌സല്‍ സ്‌പേസ്, സാങ്കേതിക സംവിധാനങ്ങള്‍ എന്നിവയ്ക്കുവേണ്ടി നിരന്തരം ആവശ്യപ്പെടേണ്ടി വരുന്നുവെങ്കില്‍, നാം അതിനെ എന്തായാണ് വിശേഷിപ്പിക്കേണ്ടത്? അതൊരു ഭരണപരമായ വീഴ്ച മാത്രമാണോ, അതോ കലാവിദ്യാഭ്യാസത്തെക്കുറിച്ച് നമ്മുടെ ഉന്നത വിദ്യാഭ്യാസ മേഖല പുലര്‍ത്തുന്ന അടിസ്ഥാനപരമായ കാഴ്ചപ്പാടിന്റെ പ്രശ്‌നമാണോ?കാലടി ശ്രീശങ്കരാചാര്യ സംസ്‌കൃത സര്‍വകലാശാലയിലെ നാടകവിഭാഗത്തിലെ വിദ്യാര്‍ത്ഥികള്‍ ഉയര്‍ത്തിയ പ്രശ്‌നങ്ങള്‍ ഈ ചോദ്യങ്ങളെ വീണ്ടും നമ്മുടെ മുന്നിലെത്തിക്കുന്നു. ഈ സംഭവത്തെ കേവലം വിദ്യാര്‍ത്ഥി സമരമായോ രാഷ്ട്രീയ സംഘടനകളുടെ ഇടപെടലായോ ഭരണകൂടവും വിദ്യാര്‍ത്ഥികളും തമ്മിലുള്ള സംഘര്‍ഷമായോ ചുരുക്കിക്കാണുന്നത് ശരിയല്ല. അതിനപ്പുറം, കേരളത്തിലെ കലാവിദ്യാഭ്യാസ സ്ഥാപനങ്ങള്‍ ദീര്‍ഘകാലമായി നേരിടുന്ന അവഗണനയുടെയും അക്കാദമികമായ അനിശ്ചിതത്വത്തിന്റെയും സ്ഥാപനപരമായ പരിമിതികളുടെയും പ്രതിഫലനമായി ഇതിനെ വായിക്കേണ്ടതുണ്ട്.ഒരു നാടകവിദ്യാര്‍ത്ഥിക്ക് ലൈബ്രറിയും ക്ലാസ് മുറിയും മാത്രം പോരാ. അയാള്‍ക്ക് ഒരു സ്റ്റുഡിയോ വേണം. റിഹേഴ്‌സല്‍ ഹാള്‍ വേണം. ലൈറ്റിങ്, സൗണ്ട് ഉപകരണങ്ങള്‍ വേണം. വര്‍ക്ക്‌ഷോപ്പുകള്‍ നടത്താനുള്ള സംവിധാനങ്ങള്‍ വേണം. അവതരണത്തിനും പരീക്ഷണങ്ങള്‍ക്കുമുള്ള സാങ്കേതിക പിന്തുണ വേണം. ഇവ ആഡംബരങ്ങളല്ല. നാടകവിദ്യാഭ്യാസത്തിന്റെ അടിസ്ഥാന അക്കാദമിക ആവശ്യങ്ങളാണ്.സര്‍വകലാശാലകളില്‍ കലാപഠനത്തിന് എന്താണ് സ്ഥാനം?ഇന്ന് സര്‍വകലാശാലകള്‍ വിജ്ഞാനോല്‍പാദനത്തിന്റെയും ഗവേഷണത്തിന്റെയും വിമര്‍ശനാത്മക ചിന്തയുടെയും കേന്ദ്രങ്ങളായിരിക്കണം എന്നാണ് നാം സങ്കല്‍പ്പിക്കുന്നത്. എന്നാല്‍ ഈ വിജ്ഞാനസങ്കല്‍പ്പത്തില്‍ കലകള്‍ക്ക് എത്രമാത്രം ഇടമുണ്ട്? ശാസ്ത്രം, സാങ്കേതികവിദ്യ, മാനേജ്‌മെന്റ്, വാണിജ്യം തുടങ്ങിയ മേഖലകളിലെ പഠനങ്ങള്‍ക്ക് ആവശ്യമായ അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങളെക്കുറിച്ച് സര്‍വകലാശാലകള്‍ക്ക് വ്യക്തമായ ധാരണകളുണ്ട്. എന്നാല്‍ നാടകം, സംഗീതം, നൃത്തം, ചിത്രകല, ശില്പകല തുടങ്ങിയ മേഖലകളിലെ പഠനത്തിന്റെ സ്വഭാവവും ആവശ്യകതകളും മനസ്സിലാക്കുന്നതില്‍ പല സ്ഥാപനങ്ങളും പരാജയപ്പെടുന്നു.കലാപഠനം എന്നത് ക്ലാസ് മുറികളില്‍ അധ്യാപകന്‍ നല്‍കുന്ന അറിവ് സ്വീകരിച്ച് പരീക്ഷ എഴുതുന്ന പ്രക്രിയ മാത്രമല്ല. അത് നിരന്തരമായ പരിശീലനവും പരീക്ഷണവും സൃഷ്ടിപരമായ അന്വേഷണവും അവതരണവും ഉള്‍ക്കൊള്ളുന്ന അനുഭവാധിഷ്ഠിതമായ വിജ്ഞാന സമ്പ്രദായമാണ്. പ്രത്യേകിച്ച് നാടകപഠനത്തില്‍ ശരീരം, ശബ്ദം, സ്ഥലം, ചലനം, വെളിച്ചം, ശബ്ദവിന്യാസം, ദൃശ്യസംവിധാനം, സാങ്കേതികവിദ്യ എന്നിവയെല്ലാം പഠനത്തിന്റെ അവിഭാജ്യ ഘടകങ്ങളാണ്. ഒരു നാടകവിദ്യാര്‍ത്ഥിക്ക് ലൈബ്രറിയും ക്ലാസ് മുറിയും മാത്രം പോരാ. അയാള്‍ക്ക് ഒരു സ്റ്റുഡിയോ വേണം. റിഹേഴ്‌സല്‍ ഹാള്‍ വേണം. ലൈറ്റിങ്, സൗണ്ട് ഉപകരണങ്ങള്‍ വേണം. വര്‍ക്ക്‌ഷോപ്പുകള്‍ നടത്താനുള്ള സംവിധാനങ്ങള്‍ വേണം. അവതരണത്തിനും പരീക്ഷണങ്ങള്‍ക്കുമുള്ള സാങ്കേതിക പിന്തുണ വേണം. ഇവ ആഡംബരങ്ങളല്ല. നാടകവിദ്യാഭ്യാസത്തിന്റെ അടിസ്ഥാന അക്കാദമിക ആവശ്യങ്ങളാണ്.നാടകവിദ്യാഭ്യാസം ഒരു അനുഭവാധിഷ്ഠിത വിജ്ഞാന സമ്പ്രദായമാണ്.നാടകം എന്ന കലാരൂപത്തെ കേവലം സാഹിത്യത്തിന്റെ ഒരു ഉപവിഭാഗമായി കാണുന്ന സമീപനം ഇന്നും നമ്മുടെ വിദ്യാഭ്യാസരംഗത്ത് നിലനില്‍ക്കുന്നുണ്ട്. നാടകസാഹിത്യം പഠിക്കുകയും നാടകചരിത്രം മനസ്സിലാക്കുകയും നാടകസിദ്ധാന്തങ്ങള്‍ വിശകലനം ചെയ്യുകയും ചെയ്യുന്നത് നാടകപഠനത്തിന്റെ പ്രധാനപ്പെട്ട ഭാഗങ്ങളാണ്. എന്നാല്‍ അതുകൊണ്ടുമാത്രം ഒരു നാടകവിദ്യാഭ്യാസം പൂര്‍ണമാകുന്നില്ല. നാടകം അടിസ്ഥാനപരമായി ഒരു പ്രയോഗകലയാണ്. അതിന്റെ വിജ്ഞാനം ശരീരത്തിലൂടെയും പ്രവര്‍ത്തനത്തിലൂടെയും അനുഭവത്തിലൂടെയും ഉല്‍പാദിപ്പിക്കപ്പെടുന്നു.ഒരു അഭിനേതാവിന്റെ ശരീരം എങ്ങനെയാണ് പരിശീലിക്കപ്പെടുന്നത്? ഒരു സംവിധായകന്‍ എങ്ങനെയാണ് ദൃശ്യഭാഷ രൂപപ്പെടുത്തുന്നത്? ഒരു നാടകാവതരണം എങ്ങനെയാണ് വെളിച്ചം, ശബ്ദം, സ്ഥലം, അഭിനയം എന്നിവയുടെ പരസ്പരബന്ധത്തിലൂടെ രൂപപ്പെടുന്നത്? ഒരു വിദ്യാര്‍ത്ഥി ഒരു കഥാപാത്രത്തെ ശരീരത്തില്‍ എങ്ങനെയാണ് നിര്‍മ്മിക്കുന്നത്? പ്രേക്ഷകനും അവതരണവും തമ്മിലുള്ള ബന്ധം എങ്ങനെയാണ് വികസിക്കുന്നത്? ഇവയെല്ലാം പ്രായോഗികമായ അന്വേഷണങ്ങളാണ്. ഇവയ്ക്ക് ആവശ്യമായ പഠനാന്തരീക്ഷം സൃഷ്ടിക്കാതെ നാടകവിദ്യാഭ്യാസം നല്‍കാനാവില്ല.ലോകത്തെ പ്രമുഖ നാടകവിദ്യാലയങ്ങളുടെ അക്കാദമിക ഘടന പരിശോധിച്ചാല്‍ പരിശീലനവും പ്രയോഗവും ഗവേഷണവും അവതരണവും പരസ്പരം ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നതായി കാണാം. അതുകൊണ്ടുതന്നെ നാടകവിദ്യാഭ്യാസ സ്ഥാപനങ്ങളുടെ അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള ചര്‍ച്ച ഒരു വികസനാവശ്യത്തിന്റെ ചര്‍ച്ച മാത്രമല്ല. അത് വിദ്യാഭ്യാസത്തിന്റെ ഗുണനിലവാരത്തെക്കുറിച്ചുള്ള ചര്‍ച്ച കൂടിയാണ്.ഒരു മെഡിക്കല്‍ വിദ്യാര്‍ത്ഥിക്ക് ആവശ്യമായ ലാബ് സൗകര്യങ്ങള്‍ നല്‍കാതെയും ഒരു ശാസ്ത്രവിദ്യാര്‍ത്ഥിക്ക് പരീക്ഷണശാല നിഷേധിച്ചും ഗുണമേന്മയുള്ള വിദ്യാഭ്യാസം പ്രതീക്ഷിക്കാന്‍ കഴിയില്ല. അതുപോലെ, ഒരു നാടകവിദ്യാര്‍ത്ഥിക്ക് ആവശ്യമായ പ്രായോഗിക സൗകര്യങ്ങള്‍ നിഷേധിച്ചുകൊണ്ട് മികച്ച നാടകവിദ്യാഭ്യാസം നല്‍കാന്‍ കഴിയില്ല.കലാവിദ്യാഭ്യാസത്തിലെ സ്ഥാപനപരമായ അവഗണനകേരളത്തില്‍ സര്‍വകലാശാലകള്‍ക്കും കലാസ്ഥാപനങ്ങള്‍ക്കും ദേശീയതലത്തിലും അന്തര്‍ദേശീയതലത്തിലും അഭിമാനിക്കാന്‍ കഴിയുന്ന നിരവധി കലാകാരന്മാരെയും അധ്യാപകരെയും ഗവേഷകരെയും നാടകപ്രവര്‍ത്തകരെയും സംഭാവന ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. എന്നാല്‍ ഈ നേട്ടങ്ങളുടെ പിന്നില്‍ പ്രവര്‍ത്തിച്ച സ്ഥാപനങ്ങള്‍ക്ക് ആവശ്യമായ അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങളും അക്കാദമിക പിന്തുണയും ഉറപ്പാക്കുന്നതില്‍ നാം എത്രത്തോളം വിജയിച്ചിട്ടുണ്ട്? പല നാടകവിഭാഗങ്ങളും ഇന്നും നേരിടുന്ന പ്രശ്‌നങ്ങള്‍ സമാനമാണ്. ആവശ്യത്തിന് സാങ്കേതിക ഉപകരണങ്ങളില്ലാത്ത അവസ്ഥ. പ്രവര്‍ത്തനക്ഷമമായ ലൈറ്റിങ്, സൗണ്ട് സംവിധാനങ്ങളുടെ അഭാവം. റിഹേഴ്‌സലിനും അവതരണത്തിനും അനുയോജ്യമായ ഇടങ്ങളുടെ കുറവ്. ഉപകരണങ്ങളുടെ അറ്റകുറ്റപ്പണികള്‍ക്കും പരിപാലനത്തിനും സ്ഥിരമായ സംവിധാനമില്ലായ്മ. സാങ്കേതിക വിദഗ്ധരുടെയും പരിശീലനം ലഭിച്ച ടെക്‌നീഷ്യന്മാരുടെയും അഭാവം. നിര്‍മ്മാണ പ്രവര്‍ത്തനങ്ങള്‍ക്കും വിദ്യാര്‍ത്ഥികളുടെ പ്രൊഡക്ഷനുകള്‍ക്കും ആവശ്യമായ സാമ്പത്തിക പിന്തുണയുടെ അപര്യാപ്തത. ഗവേഷണത്തിനും അന്തര്‍വിഭാഗ സഹകരണത്തിനും ആവശ്യമായ അക്കാദമിക അന്തരീക്ഷത്തിന്റെ കുറവ്.ഇവ ഒറ്റപ്പെട്ട പ്രശ്‌നങ്ങളല്ല. കലാവിദ്യാഭ്യാസത്തെക്കുറിച്ചുള്ള സ്ഥാപനങ്ങളുടെ മുന്‍ഗണനാക്രമത്തില്‍ നിലനില്‍ക്കുന്ന അസന്തുലിതാവസ്ഥയുടെ ഭാഗമാണ്.ഒരു നാടകവിഭാഗം ദേശീയതലത്തില്‍ മികച്ച പ്രകടനം കാഴ്ചവെക്കുമ്പോള്‍ അതിന്റെ വിജയം സ്ഥാപനത്തിന്റെ നേട്ടമായി ആഘോഷിക്കപ്പെടുന്നു. എന്നാല്‍ ആ നേട്ടം സൃഷ്ടിക്കാന്‍ വിദ്യാര്‍ത്ഥികള്‍ നേരിട്ട പ്രതിസന്ധികളും അവരുടെ അധ്വാനവും പലപ്പോഴും ചര്‍ച്ച ചെയ്യപ്പെടാറില്ല. വിജയത്തിന്റെ സമയത്ത് സ്ഥാപനത്തിന്റെ പേരും പരാജയത്തിന്റെ സമയത്ത് വിദ്യാര്‍ത്ഥികളുടെ ഉത്തരവാദിത്തവും മാത്രം ഉയര്‍ത്തിക്കാണിക്കുന്ന സമീപനം അക്കാദമികമായി നീതീകരിക്കാനാവില്ല.ഒരു നാടകവിദ്യാര്‍ത്ഥിയുടെ പഠനാവകാശംഒരു വിദ്യാര്‍ത്ഥി സര്‍വകലാശാലയില്‍ പ്രവേശനം നേടുമ്പോള്‍ അയാള്‍ക്ക് ലഭിക്കേണ്ടത് ഒരു ബിരുദം മാത്രമല്ല. ആ വിഷയത്തില്‍ പ്രാവീണ്യം നേടുന്നതിനാവശ്യമായ പഠനസാഹചര്യവും അക്കാദമിക പിന്തുണയും കൂടിയാണ്. നാടകവിദ്യാര്‍ത്ഥികള്‍ക്ക് അവരുടെ പഠനത്തിന്റെ ഭാഗമായി അവതരണങ്ങള്‍ നടത്തേണ്ടതുണ്ട്. ആ അവതരണങ്ങള്‍ കേവലം വിനോദപരിപാടികളല്ല. അവ അവരുടെ അക്കാദമിക പ്രവര്‍ത്തനങ്ങളുടെ ഭാഗമാണ്. ഒരു പ്രൊഡക്ഷന്‍ എന്നത് വിദ്യാര്‍ത്ഥി നേടിയെടുത്ത അറിവും പരിശീലനവും സൃഷ്ടിപരമായ കഴിവും പ്രയോഗത്തില്‍ പരീക്ഷിക്കുന്ന ഇടമാണ്. അതുകൊണ്ട് ആവശ്യമായ ഉപകരണങ്ങള്‍ ലഭിക്കാത്തത് ഒരു പരിപാടി നടത്തുന്നതിലുള്ള തടസ്സം മാത്രമല്ല. അത് വിദ്യാര്‍ത്ഥിയുടെ പഠനപ്രക്രിയയെ തന്നെ ബാധിക്കുന്നു.ഒരു മെഡിക്കല്‍ വിദ്യാര്‍ത്ഥിക്ക് ആവശ്യമായ ലാബ് സൗകര്യങ്ങള്‍ നല്‍കാതെയും ഒരു ശാസ്ത്രവിദ്യാര്‍ത്ഥിക്ക് പരീക്ഷണശാല നിഷേധിച്ചും ഗുണമേന്മയുള്ള വിദ്യാഭ്യാസം പ്രതീക്ഷിക്കാന്‍ കഴിയില്ല. അതുപോലെ, ഒരു നാടകവിദ്യാര്‍ത്ഥിക്ക് ആവശ്യമായ പ്രായോഗിക സൗകര്യങ്ങള്‍ നിഷേധിച്ചുകൊണ്ട് മികച്ച നാടകവിദ്യാഭ്യാസം നല്‍കാന്‍ കഴിയില്ല. ഈ അടിസ്ഥാന യാഥാര്‍ത്ഥ്യം നമ്മുടെ ഉന്നത വിദ്യാഭ്യാസ ഭരണസംവിധാനങ്ങള്‍ തിരിച്ചറിയേണ്ടതുണ്ട്.ഒരു സര്‍വകലാശാലയുടെ വിജയം അതിന്റെ ഭരണപരമായ അധികാരത്തിന്റെ ശക്തിയില്‍ മാത്രമല്ല, അതിനുള്ളില്‍ സ്വതന്ത്രമായി ചിന്തിക്കാനും ചോദ്യം ചെയ്യാനും സൃഷ്ടിക്കാനും വിദ്യാര്‍ത്ഥികള്‍ക്ക് ലഭിക്കുന്ന അന്തരീക്ഷത്തിലാണ്. കലാപഠനത്തിന്റെ സ്വഭാവം തന്നെ ചോദ്യം ചെയ്യലും അന്വേഷണവും പരീക്ഷണവുമാണ്.കലയും സാമ്പത്തിക മുന്‍ഗണനകളുംകലാവിദ്യാഭ്യാസത്തോടുള്ള അവഗണനയുടെ മറ്റൊരു കാരണം കലകളുടെ സാമ്പത്തിക മൂല്യത്തെക്കുറിച്ചുള്ള പരിമിതമായ ധാരണയാണ്. കലകള്‍ നേരിട്ട് സാമ്പത്തിക ലാഭം സൃഷ്ടിക്കുന്നില്ലെന്നും അവയുടെ സാമൂഹിക പ്രയോജനം പരിമിതമാണെന്നും കരുതുന്ന ഒരു സമീപനം ഇപ്പോഴും നിലനില്‍ക്കുന്നുണ്ട്. എന്നാല്‍ ഒരു സമൂഹത്തിന്റെ സാംസ്‌കാരികവും ബൗദ്ധികവുമായ വളര്‍ച്ചയെ സാമ്പത്തിക ലാഭത്തിന്റെ മാത്രം അടിസ്ഥാനത്തില്‍ വിലയിരുത്താനാവില്ല. നാടകം സമൂഹത്തെ നിരീക്ഷിക്കാനും ചോദ്യം ചെയ്യാനും വിമര്‍ശനാത്മകമായി ചിന്തിക്കാനും മനുഷ്യാനുഭവങ്ങളെ മനസ്സിലാക്കാനും സഹായിക്കുന്ന ഒരു വിജ്ഞാനമേഖലയാണ്.നാടകവിദ്യാഭ്യാസം നല്‍കുന്ന പരിശീലനം അഭിനേതാക്കളെ മാത്രം സൃഷ്ടിക്കുന്നില്ല. അത് സ്വതന്ത്രമായി ചിന്തിക്കുന്ന മനുഷ്യരെയും കൂട്ടായ്മയില്‍ പ്രവര്‍ത്തിക്കാന്‍ കഴിവുള്ളവരെയും സാമൂഹിക യാഥാര്‍ത്ഥ്യങ്ങളോട് സംവദിക്കാന്‍ തയ്യാറുള്ളവരെയും രൂപപ്പെടുത്തുന്നു. കലകള്‍ സമൂഹത്തിന്റെ അലങ്കാരമല്ല. അവ സമൂഹത്തിന്റെ ബൗദ്ധികവും സാംസ്‌കാരികവുമായ നിലനില്‍പ്പിന്റെ ഭാഗമാണ്.ഭരണകൂടവും കലാവിദ്യാഭ്യാസ സ്ഥാപനങ്ങളും: ഉത്തരവാദിത്തത്തിന്റെ ചോദ്യംകാലടിയിലെ സംഭവങ്ങളില്‍ ആരാണ് ശരി, ആരാണ് തെറ്റ് എന്നതിനെക്കുറിച്ചുള്ള അന്തിമ തീരുമാനങ്ങള്‍ അന്വേഷണങ്ങളുടെയും നിയമനടപടികളുടെയും അടിസ്ഥാനത്തില്‍ മാത്രമേ ഉണ്ടാകാവൂ. വിദ്യാര്‍ത്ഥികളുടെ പ്രതിഷേധിക്കാനുള്ള അവകാശവും സ്ഥാപനത്തിന്റെ അക്കാദമിക അച്ചടക്കം നിലനിര്‍ത്താനുള്ള ഉത്തരവാദിത്തവും ഒരുപോലെ പ്രധാനമാണ്. ഒരു വിദ്യാഭ്യാസ സ്ഥാപനത്തില്‍ അക്രമത്തിനോ വ്യക്തിഹത്യയ്‌ക്കോ ഭീഷണിക്കോ ഇടമുണ്ടാകരുത്. അതുപോലെതന്നെ, വിദ്യാര്‍ത്ഥികള്‍ ഉന്നയിക്കുന്ന അക്കാദമികവും അടിസ്ഥാനപരവുമായ ആവശ്യങ്ങളെ അവഗണിക്കാനും പാടില്ല. വിദ്യാര്‍ത്ഥികളുടെ ശബ്ദം കേള്‍ക്കുക എന്നത് ഭരണകൂടത്തിന്റെ ദൗര്‍ബല്യമല്ല. മറിച്ച് ജനാധിപത്യപരമായ അക്കാദമിക ഭരണത്തിന്റെ അടയാളമാണ്.ഒരു സര്‍വകലാശാലയുടെ വിജയം അതിന്റെ ഭരണപരമായ അധികാരത്തിന്റെ ശക്തിയില്‍ മാത്രമല്ല, അതിനുള്ളില്‍ സ്വതന്ത്രമായി ചിന്തിക്കാനും ചോദ്യം ചെയ്യാനും സൃഷ്ടിക്കാനും വിദ്യാര്‍ത്ഥികള്‍ക്ക് ലഭിക്കുന്ന അന്തരീക്ഷത്തിലാണ്. കലാപഠനത്തിന്റെ സ്വഭാവം തന്നെ ചോദ്യം ചെയ്യലും അന്വേഷണവും പരീക്ഷണവുമാണ്. അതിനാല്‍ വിമര്‍ശനാത്മകമായ ചിന്തയെയും കലാപരമായ പ്രതിഷേധത്തെയും സര്‍വകലാശാലയുടെ അക്കാദമിക ജീവിതത്തിന്റെ ഭാഗമായിത്തന്നെ കാണണം. എന്നാല്‍ ആവിഷ്‌കാര സ്വാതന്ത്ര്യവും ഉത്തരവാദിത്തവും പരസ്പരം വിരുദ്ധങ്ങളല്ല എന്ന ബോധ്യവും ഉണ്ടാകണം.ഒരു നാടകവിദ്യാലയം നിലനില്‍ക്കുന്നത് നാടകങ്ങള്‍ അവതരിപ്പിക്കാന്‍ അഭിനേതാക്കളെ സൃഷ്ടിക്കാന്‍ മാത്രമല്ല. സമൂഹത്തെ വിമര്‍ശനാത്മകമായി കാണുന്ന ഒരു പുതിയ തലമുറയെ രൂപപ്പെടുത്താന്‍ കൂടിയാണ്.ഇനി എന്താണ് ചെയ്യേണ്ടത്?കാലടിയിലെ പ്രശ്‌നം പരിഹരിക്കുന്നതോടൊപ്പം കേരളത്തിലെ എല്ലാ കലാവിദ്യാഭ്യാസ സ്ഥാപനങ്ങളുടെയും അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങള്‍ വിലയിരുത്തുന്നതിനുള്ള ഒരു സമഗ്രമായ അക്കാദമിക പരിശോധന അനിവാര്യമാണ്. അതിനായി ചില നിര്‍ദേശങ്ങള്‍ മുന്നോട്ടുവയ്ക്കാം.കലാവിദ്യാഭ്യാസത്തിനുള്ള പ്രത്യേക അടിസ്ഥാന സൗകര്യ നയംനാടക, സംഗീത, നൃത്ത, ഫൈന്‍ ആര്‍ട്‌സ് വിഭാഗങ്ങള്‍ക്കായി പ്രത്യേക അടിസ്ഥാന സൗകര്യ മാനദണ്ഡങ്ങള്‍ രൂപീകരിക്കണം. ഓരോ സ്ഥാപനത്തിലും ഉണ്ടായിരിക്കേണ്ട സ്റ്റുഡിയോ, റിഹേഴ്‌സല്‍ ഹാള്‍, ബ്ലാക്ക് ബോക്‌സ് തിയേറ്റര്‍, ലൈറ്റിങ്, സൗണ്ട് സംവിധാനങ്ങള്‍, വര്‍ക്ക്‌ഷോപ്പ് സൗകര്യങ്ങള്‍ എന്നിവയ്ക്ക് വ്യക്തമായ മാനദണ്ഡങ്ങള്‍ വേണം.പ്രത്യേക സാമ്പത്തിക വിഹിതംകലാവിഭാഗങ്ങളുടെ പ്രവര്‍ത്തനങ്ങള്‍ക്ക് പൊതുവായ വികസന ഫണ്ടില്‍നിന്ന് ലഭിക്കുന്ന ചെറിയ വിഹിതം മതിയാകില്ല. വിദ്യാര്‍ത്ഥികളുടെ പ്രൊഡക്ഷനുകള്‍ക്കും പ്രായോഗിക പരിശീലനത്തിനും ഉപകരണങ്ങളുടെ പരിപാലനത്തിനും ഗവേഷണത്തിനുമായി പ്രത്യേക ബജറ്റ് അനുവദിക്കണം.സാങ്കേതിക ജീവനക്കാരുടെ നിയമനംനാടകവിദ്യാഭ്യാസത്തില്‍ ലൈറ്റിങ് ഡിസൈന്‍, സൗണ്ട് ഡിസൈന്‍, സ്‌റ്റേജ് മാനേജ്‌മെന്റ്, സെറ്റ് നിര്‍മ്മാണം തുടങ്ങിയവ നിര്‍ണായകമാണ്. അതിനാല്‍ യോഗ്യതയുള്ള സാങ്കേതിക ജീവനക്കാരുടെ സേവനം ഉറപ്പാക്കണം.വിദ്യാര്‍ത്ഥികളുടെ അക്കാദമിക പങ്കാളിത്തംകലാവിഭാഗങ്ങളുടെ വികസനവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട തീരുമാനങ്ങളില്‍ വിദ്യാര്‍ത്ഥികളുടെയും അധ്യാപകരുടെയും പങ്കാളിത്തം ഉറപ്പാക്കണം. അവരുടെ ആവശ്യങ്ങള്‍ ചര്‍ച്ച ചെയ്യാന്‍ സ്ഥിരമായ അക്കാദമിക സംവിധാനങ്ങള്‍ ഉണ്ടാകണം.കലാപഠനത്തിന്റെ മൂല്യനിര്‍ണയത്തില്‍ മാറ്റംപരീക്ഷകളും എഴുത്തുപരമായ അസൈന്‍മെന്റുകളും മാത്രമല്ല, പ്രൊഡക്ഷനുകള്‍, ഗവേഷണാധിഷ്ഠിത അവതരണങ്ങള്‍, പരീക്ഷണങ്ങള്‍, വര്‍ക്ക്‌ഷോപ്പുകള്‍, സാമൂഹിക ഇടപെടലുകള്‍ എന്നിവയും കലാവിദ്യാഭ്യാസത്തിന്റെ മൂല്യനിര്‍ണയത്തില്‍ അര്‍ഹമായ സ്ഥാനം നേടണം.ദേശീയ-അന്തര്‍ദേശീയ അക്കാദമിക ബന്ധങ്ങള്‍നാടകവിദ്യാലയങ്ങള്‍ക്കും സര്‍വകലാശാലകള്‍ക്കും ഇടയില്‍ സഹകരണ പരിപാടികള്‍, അധ്യാപകവിദ്യാര്‍ത്ഥി കൈമാറ്റം, റസിഡന്‍സി, ഫെസ്റ്റിവലുകള്‍, ഗവേഷണ പദ്ധതികള്‍ എന്നിവ പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കണം.നാടകവിദ്യാലയങ്ങള്‍ നിലനില്‍ക്കേണ്ടത് എന്തിന്?ഒരു സമൂഹത്തിന്റെ പുരോഗതി അളക്കേണ്ടത് അതിന്റെ സാങ്കേതിക നേട്ടങ്ങള്‍കൊണ്ടും സാമ്പത്തിക വളര്‍ച്ചകൊണ്ടും മാത്രമല്ല. ആ സമൂഹം തന്റെ കലകളെയും കലാകാരന്മാരെയും ചിന്തകരെയും എത്രത്തോളം പരിഗണിക്കുന്നു എന്നതും അതിന്റെ പുരോഗതിയുടെ അളവുകോലാണ്. നാടകവിദ്യാഭ്യാസം ഒരു തൊഴിലധിഷ്ഠിത പരിശീലനം മാത്രമല്ല. അത് മനുഷ്യനെക്കുറിച്ചുള്ള പഠനമാണ്. ശരീരത്തെക്കുറിച്ചും ഭാഷയെക്കുറിച്ചും സമൂഹത്തെക്കുറിച്ചും അധികാരത്തെക്കുറിച്ചും സംസ്‌കാരത്തെക്കുറിച്ചും മനുഷ്യബന്ധങ്ങളെക്കുറിച്ചുമുള്ള അന്വേഷണമാണ്.ഒരു നാടകവിദ്യാലയം നിലനില്‍ക്കുന്നത് നാടകങ്ങള്‍ അവതരിപ്പിക്കാന്‍ അഭിനേതാക്കളെ സൃഷ്ടിക്കാന്‍ മാത്രമല്ല. സമൂഹത്തെ വിമര്‍ശനാത്മകമായി കാണുന്ന ഒരു പുതിയ തലമുറയെ രൂപപ്പെടുത്താന്‍ കൂടിയാണ്. അതുകൊണ്ട് ഒരു നാടകവിഭാഗത്തിന് ആവശ്യമായ വെളിച്ചം, ശബ്ദം, സ്ഥലം, ഉപകരണങ്ങള്‍ എന്നിവ നല്‍കുന്നത് ഒരു വകുപ്പിന്റെ ആവശ്യങ്ങള്‍ നിറവേറ്റലല്ല. ഒരു സമൂഹത്തിന്റെ സാംസ്‌കാരികവും ബൗദ്ധികവുമായ ഭാവിയിലേക്കുള്ള നിക്ഷേപമാണ്.ഒരു സര്‍വകലാശാലയിലെ നാടകവിഭാഗത്തില്‍ വെളിച്ചം അണയുമ്പോള്‍ അത് ആ വേദിയുടെ മാത്രം ഇരുട്ടല്ല. കലാവിദ്യാഭ്യാസത്തെക്കുറിച്ചുള്ള നമ്മുടെ കാഴ്ചപ്പാടിലെ ഇരുട്ടുകൂടിയാണ്. അരങ്ങില്‍ വെളിച്ചം തെളിയിക്കാന്‍ പഠിക്കുന്ന വിദ്യാര്‍ത്ഥികളുടെ പഠനജീവിതത്തില്‍ തന്നെ ഇരുട്ട് നിലനില്‍ക്കാന്‍ പാടില്ല. അരങ്ങിലെ വെളിച്ചം അണയാതിരിക്കട്ടെകാലടിയിലെ വിദ്യാര്‍ത്ഥികള്‍ ഉന്നയിച്ച പ്രശ്‌നങ്ങള്‍ നമുക്ക് ഒരു അവസരം നല്‍കുന്നുണ്ട്. കേരളത്തിലെ കലാവിദ്യാഭ്യാസത്തെക്കുറിച്ച് ഗൗരവമായ ഒരു പുനര്‍വിചിന്തനം നടത്താനുള്ള അവസരം. ഇത് ഒരു വിദ്യാര്‍ത്ഥി സംഘടനയുടെ മാത്രം പ്രശ്‌നമല്ല. ഒരു സര്‍വകലാശാലയുടെ മാത്രം പ്രശ്‌നവുമല്ല. കല പഠിപ്പിക്കുന്ന അധ്യാപകരുടെയും കല പഠിക്കുന്ന വിദ്യാര്‍ത്ഥികളുടെയും കലാകാരന്മാരുടെയും സാംസ്‌കാരിക സ്ഥാപനങ്ങളുടെയും അക്കാദമിക സമൂഹത്തിന്റെയും പൊതുസമൂഹത്തിന്റെയും പ്രശ്‌നമാണ്.കലാവിദ്യാഭ്യാസത്തെക്കുറിച്ച് സംസാരിക്കുമ്പോള്‍ അതിന്റെ പ്രാധാന്യത്തെ വേദികളില്‍ പ്രകീര്‍ത്തിക്കുകയും എന്നാല്‍ അതിന്റെ നിലനില്‍പ്പിനാവശ്യമായ അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങള്‍ ഉറപ്പാക്കാതിരിക്കുകയും ചെയ്യുന്ന വൈരുധ്യം അവസാനിക്കണം. നാടകവിദ്യാലയങ്ങള്‍ക്ക് അഭിനന്ദനങ്ങള്‍ മാത്രം പോരാ; പ്രവര്‍ത്തിക്കാനുള്ള സാഹചര്യങ്ങള്‍ വേണം. വിദ്യാര്‍ത്ഥികള്‍ക്ക് ഉപദേശങ്ങള്‍ മാത്രം പോരാ; പഠിക്കാനുള്ള അവകാശവും സൗകര്യങ്ങളും വേണം. അധ്യാപകര്‍ക്ക് ഉത്തരവാദിത്തങ്ങള്‍ മാത്രം പോരാ; അവരുടെ അക്കാദമിക പ്രവര്‍ത്തനങ്ങള്‍ക്ക് ആവശ്യമായ പിന്തുണയും വേണം.ഒരു സര്‍വകലാശാലയിലെ നാടകവിഭാഗത്തില്‍ വെളിച്ചം അണയുമ്പോള്‍ അത് ആ വേദിയുടെ മാത്രം ഇരുട്ടല്ല. കലാവിദ്യാഭ്യാസത്തെക്കുറിച്ചുള്ള നമ്മുടെ കാഴ്ചപ്പാടിലെ ഇരുട്ടുകൂടിയാണ്. അരങ്ങില്‍ വെളിച്ചം തെളിയിക്കാന്‍ പഠിക്കുന്ന വിദ്യാര്‍ത്ഥികളുടെ പഠനജീവിതത്തില്‍ തന്നെ ഇരുട്ട് നിലനില്‍ക്കാന്‍ പാടില്ല. കലാവിദ്യാഭ്യാസത്തെ ഒരു അനുബന്ധ വിഷയമായി കാണുന്ന സമീപനം മാറണം. കലകള്‍ക്കും കലാപഠനത്തിനും ഉന്നത വിദ്യാഭ്യാസത്തില്‍ അര്‍ഹമായ അക്കാദമിക പദവിയും വിഭവങ്ങളും സ്വാതന്ത്ര്യവും ലഭിക്കണം. കാരണം, ഒരു സമൂഹത്തിന് നാടകങ്ങള്‍ ആവശ്യമുള്ളതുപോലെ നാടകത്തെക്കുറിച്ച് ചിന്തിക്കാനും ചോദ്യം ചെയ്യാനും പുതിയ ഭാഷകള്‍ സൃഷ്ടിക്കാനും കഴിയുന്ന നാടകവിദ്യാലയങ്ങളും ആവശ്യമാണ്.