ഒരു നടന്റെ വ്യക്തിത്വം എങ്ങനെയാണ് കഥാപാത്രത്തിന്റെ സൃഷ്ടിപരമായ ഉപാധിയായി മാറുന്നത്? അഭിനയത്തിന്റെ സാങ്കേതികതയും നടന്റെ വ്യക്തിഗത സാന്നിധ്യവും തമ്മിലുള്ള ബന്ധം എങ്ങനെയാണ് രൂപപ്പെടുന്നത്? നാനാ പടേക്കറുടെ പ്രകടനങ്ങളെ നിരീക്ഷിക്കുമ്പോള്‍ ഈ ചോദ്യങ്ങള്‍ പ്രസക്തമാകുന്നു.Nana Patekar: A Personality Actor with Master Craftsmanshipനാനാ പടേക്കറുടെ അഭിനയത്തെ വിലയിരുത്തുമ്പോള്‍, അദ്ദേഹത്തെ വെറുമൊരു Powerful Performer എന്ന നിലയില്‍ കാണുന്നതിനേക്കാള്‍, ഒരു Personality Actor എന്ന നിലയിലും ഒരു Master Craftsman എന്ന നിലയിലും സമീപിക്കാനാണ് എനിക്ക് താല്‍പര്യം. അദ്ദേഹത്തിന്റെ അഭിനയത്തിലെ തീവ്രത, ശബ്ദത്തിന്റെ സവിശേഷത, ശരീരഭാഷ, മുഖസാന്നിധ്യം, സംഭാഷണത്തിലെ താളം എന്നിവയെല്ലാം ഈ വായനയില്‍ പ്രസക്തമാണ്. എന്നാല്‍ ഇവയെല്ലാം ചേര്‍ന്ന് സൃഷ്ടിക്കുന്ന അഭിനയാനുഭവം അതിലുമപ്പുറത്തേക്ക് പോകുന്നു. ഒരു നടന്റെ വ്യക്തിത്വം എങ്ങനെയാണ് കഥാപാത്രത്തിന്റെ സൃഷ്ടിപരമായ ഉപാധിയായി മാറുന്നത്? അഭിനയത്തിന്റെ സാങ്കേതികതയും നടന്റെ വ്യക്തിഗത സാന്നിധ്യവും തമ്മിലുള്ള ബന്ധം എങ്ങനെയാണ് രൂപപ്പെടുന്നത്? നാനാ പടേക്കറുടെ പ്രകടനങ്ങളെ നിരീക്ഷിക്കുമ്പോള്‍ ഈ ചോദ്യങ്ങള്‍ പ്രസക്തമാകുന്നു.വ്യക്തിത്വം കഥാപാത്രത്തിന്റെ ഭാഷയാകുമ്പോള്‍ഒരു പേഴ്‌സണാലിറ്റി ആക്ടര്‍ എന്ന ആശയംകൊണ്ട് ഇവിടെ ഉദ്ദേശിക്കുന്നത്, ഓരോ കഥാപാത്രത്തിലും നടന്റെ സ്വന്തം വ്യക്തിത്വത്തിന്റെ ചില അടിസ്ഥാന സവിശേഷതകള്‍ തിരിച്ചറിയാന്‍ കഴിയുന്ന അഭിനയരീതിയെയാണ്. ശബ്ദം, ശരീരഭാഷ, മുഖത്തിന്റെ പ്രത്യേകതകള്‍, സംസാരശൈലി, വികാരപ്രകടനത്തിന്റെ തീവ്രത, മറ്റുള്ളവരോടുള്ള പ്രതികരണരീതി എന്നിവ ഈ വ്യക്തിത്വത്തിന്റെ ഭാഗമാകാം.ഈ അര്‍ത്ഥത്തില്‍ നാനാ പടേക്കറുടെ അഭിനയത്തെ നിരീക്ഷിക്കുമ്പോള്‍, അദ്ദേഹത്തിന്റെ വ്യക്തിത്വസാന്നിധ്യം കഥാപാത്രങ്ങളുടെ രൂപീകരണത്തില്‍ നിര്‍ണായകമായ പങ്കുവഹിക്കുന്നതായി കാണാം. അദ്ദേഹത്തിന്റെ ശബ്ദം കേള്‍ക്കുമ്പോഴും മുഖഭാവങ്ങള്‍ നിരീക്ഷിക്കുമ്പോഴും ശരീരത്തിന്റെ നിലപാടും ചലനങ്ങളും ശ്രദ്ധിക്കുമ്പോഴും ഒരു പ്രത്യേക അഭിനയസാന്നിധ്യം തിരിച്ചറിയാന്‍ കഴിയും.എന്നാല്‍ ഈ സാന്നിധ്യത്തെ വെറും 'നാനാ പടേക്കര്‍ തന്നെ' എന്ന ആവര്‍ത്തനമായി കാണുന്നത് അദ്ദേഹത്തിന്റെ അഭിനയത്തിലെ സങ്കീര്‍ണതയെ ലളിതവത്കരിക്കുന്നതിന് തുല്യമായിരിക്കും. കൂടുതല്‍ പ്രസക്തമായ ചോദ്യം, ആ വ്യക്തിത്വം ഓരോ കഥാപാത്രത്തിന്റെയും ആവശ്യങ്ങള്‍ക്കനുസരിച്ച് എങ്ങനെയാണ് മാറുകയും ക്രമീകരിക്കപ്പെടുകയും ചെയ്യുന്നത് എന്നതാണ്.Parindaയിലെ അണ്ണ, Krantiveerലെ പ്രതാപ് നാരായണ്‍ തിലക്, Ab Tak Chhappമിലെ സാധു അഗാഷെ, Natsamratലെ ഗണപത് ബെല്‍വല്‍ക്കര്‍, Welcomeലെ ഉദയ് ഷെട്ടി എന്നീ കഥാപാത്രങ്ങളെ ഈ പശ്ചാത്തലത്തില്‍ സമീപിക്കാം.ഈ കഥാപാത്രങ്ങളില്‍ നാനാ പടേക്കറുടെ വ്യക്തിത്വത്തിന്റെ ചില തിരിച്ചറിയാവുന്ന ഘടകങ്ങള്‍ നിലനില്‍ക്കുന്നുണ്ടെങ്കിലും, അവയുടെ പ്രവര്‍ത്തനം ഒരുപോലെയല്ല. ഒരിടത്ത് അതേ തീവ്രത ഭീഷണിയുടെ സ്വഭാവം കൈക്കൊള്ളുന്നു; മറ്റൊരിടത്ത് അത് രാഷ്ട്രീയ പ്രതിഷേധത്തിന്റെ ഊര്‍ജമായി മാറുന്നു. മറ്റൊരു കഥാപാത്രത്തില്‍ അത് ആന്തരികമായ ക്ഷീണത്തിന്റെയും തകര്‍ച്ചയുടെയും ഭാഗമായി വായിക്കാം. ഹാസ്യത്തിന്റെ പശ്ചാത്തലത്തില്‍ അതേ വ്യക്തിത്വസാന്നിധ്യം മറ്റൊരു തരത്തിലുള്ള സമയബോധത്തിനും അതിശയോക്തിക്കും ഇടം നല്‍കുന്നു.ഇവിടെ Personality Actor എന്നത് സ്വന്തം വ്യക്തിത്വം ആവര്‍ത്തിക്കുന്ന നടന്‍ എന്നതിലുപരി, സ്വന്തം വ്യക്തിത്വത്തിന്റെ സവിശേഷതകളെ വ്യത്യസ്ത കഥാപാത്രങ്ങളുടെ പ്രകടനഭാഷയാക്കി മാറ്റുന്ന നടന്‍ എന്ന നിലയില്‍ വായിക്കാനാണ് എനിക്ക് താല്‍പര്യം. അദ്ദേഹത്തിന്റെ വ്യക്തിത്വം കഥാപാത്രത്തിനുമേല്‍ പതിക്കുന്ന ഒരു പുറംമുദ്ര മാത്രമല്ല; കഥാപാത്രം പ്രേക്ഷകനിലേക്ക് എത്തുന്ന രീതിയെ സ്വാധീനിക്കുന്ന ഒരു മാധ്യമം കൂടിയാണ്.നിയന്ത്രിതമായ പ്രതികരണങ്ങള്‍, സംസാരത്തിലെ ഗൗരവം, ശരീരത്തിന്റെ ഉറച്ച നിലപാട്, മറ്റുള്ളവരുടെ വാക്കുകളോടുള്ള പ്രതികരണത്തിലെ മിതത്വം എന്നിവയിലൂടെയും അധികാരം പ്രകടമാകുന്നു. ഇവിടെ അഭിനയത്തിന്റെ ശക്തി എത്രമാത്രം പുറത്തേക്ക് പ്രകടിപ്പിക്കുന്നു എന്നതില്‍ മാത്രമല്ല, എത്രമാത്രം നിയന്ത്രിച്ചു നിര്‍ത്തുന്നു എന്നതിലും നിലനില്‍ക്കുന്നു.തീവ്രതയുടെ പിന്നിലെ നിയന്ത്രണംനാനാ പടേക്കറുടെ അഭിനയത്തില്‍ ശ്രദ്ധിക്കാവുന്ന മറ്റൊരു ഘടകം അതിന്റെ സാങ്കേതികമായ കൃത്യതയാണ്. അദ്ദേഹത്തിന്റെ പ്രകടനങ്ങളെ വെറും വികാരതീവ്രതയുടെ അടിസ്ഥാനത്തില്‍ മാത്രം വിലയിരുത്തിയാല്‍, ആ തീവ്രത രൂപപ്പെടുന്നതില്‍ പ്രവര്‍ത്തിക്കുന്ന സൂക്ഷ്മമായ അഭിനയോപകരണങ്ങള്‍ വേണ്ടത്ര ശ്രദ്ധിക്കപ്പെടാതെ പോകാം.ഒരു സംഭാഷണം എങ്ങനെ പറയപ്പെടുന്നു എന്നത് അതിലെ വാക്കുകള്‍ എന്താണ് അര്‍ത്ഥമാക്കുന്നത് എന്നതുപോലെ തന്നെ പ്രധാനമാണ്. ശബ്ദത്തിന്റെ ഉയര്‍ച്ചതാഴ്ചകള്‍, സംസാരത്തിന്റെ വേഗം, വാക്കുകള്‍ക്കിടയിലെ ഇടവേളകള്‍, ശ്വാസത്തിന്റെ താളം, മുഖത്തിലെ പിരിമുറുക്കം, കണ്ണുകളുടെ ചലനം, ശരീരത്തിന്റെ നിലപാട് എന്നിവ സംഭാഷണത്തിന്റെ അര്‍ത്ഥത്തെ വികസിപ്പിക്കുകയോ മാറ്റിമറിക്കുകയോ ചെയ്യുന്നു. ഈ ഘടകങ്ങളുടെ പരസ്പരബന്ധമാണ് അഭിനയത്തിന്റെ ക്രാഫ്റ്റിനെക്കുറിച്ചുള്ള ചര്‍ച്ചയില്‍ പ്രധാനമാകുന്നത്.Ab Tak Chhappമിലെ സാധു അഗാഷെയെ പരിഗണിക്കാം. ആ കഥാപാത്രത്തിന്റെ അധികാരം വലിയ ശബ്ദപ്രയോഗത്തിലൂടെയോ നിരന്തരമായ ശരീര ചലനങ്ങളിലൂടെയോ മാത്രം രൂപപ്പെടുന്നില്ല. നിയന്ത്രിതമായ പ്രതികരണങ്ങള്‍, സംസാരത്തിലെ ഗൗരവം, ശരീരത്തിന്റെ ഉറച്ച നിലപാട്, മറ്റുള്ളവരുടെ വാക്കുകളോടുള്ള പ്രതികരണത്തിലെ മിതത്വം എന്നിവയിലൂടെയും അധികാരം പ്രകടമാകുന്നു. ഇവിടെ അഭിനയത്തിന്റെ ശക്തി എത്രമാത്രം പുറത്തേക്ക് പ്രകടിപ്പിക്കുന്നു എന്നതില്‍ മാത്രമല്ല, എത്രമാത്രം നിയന്ത്രിച്ചു നിര്‍ത്തുന്നു എന്നതിലും നിലനില്‍ക്കുന്നു.അതിനു വിപരീതമായ ഊര്‍ജം Krantiveerലെ പ്രതാപ് നാരായണ്‍ തിലക്കിന്റെ പ്രകടനത്തില്‍ നിരീക്ഷിക്കാം. അവിടെ ശബ്ദത്തിന്റെ തീവ്രതയും സംഭാഷണത്തിന്റെ വേഗവും ശരീരത്തിന്റെ മുന്നോട്ടുള്ള ചലനവും കഥാപാത്രത്തിന്റെ പ്രതിഷേധാത്മകമായ ഊര്‍ജവുമായി ബന്ധപ്പെടുന്നു. സംഭാഷണം വിവരങ്ങള്‍ കൈമാറുന്ന ഒരു ഉപാധി എന്നതിലുപരി, കഥാപാത്രം തന്റെ ലോകത്തോട് ഏറ്റുമുട്ടുന്ന പ്രവര്‍ത്തനമായി മാറുന്നു. അതേ നടന്റെ പ്രകടനത്തില്‍ ഈ രണ്ടു രീതികളും കാണാനാകുന്നത് ശ്രദ്ധേയമാണ്. ഒന്ന് ഊര്‍ജത്തെ നിയന്ത്രിച്ചു നിര്‍ത്തുന്ന സമീപനമാണെങ്കില്‍, മറ്റൊന്ന് ഊര്‍ജത്തെ പുറത്തേക്ക് വികസിപ്പിക്കുന്ന സമീപനമാണ്.Welcomeലെ ഉദയ് ഷെട്ടിയെ ഇതോടൊപ്പം വായിക്കുമ്പോള്‍ മറ്റൊരു തലവും തുറക്കുന്നു. സംഘര്‍ഷാത്മകമായ രംഗങ്ങളില്‍ ശക്തിയായി പ്രവര്‍ത്തിക്കുന്ന ശബ്ദവും മുഖസാന്നിധ്യവും ഹാസ്യത്തിന്റെ പശ്ചാത്തലത്തില്‍ വ്യത്യസ്തമായ ഫലം സൃഷ്ടിക്കുന്നു. സംഭാഷണത്തിന്റെ സമയക്രമം, പ്രതികരണത്തിലെ താമസം, മുഖഭാവത്തിന്റെ തീവ്രത, സാഹചര്യത്തോടുള്ള കഥാപാത്രത്തിന്റെ പ്രതികരണം എന്നിവ ഹാസ്യത്തിന്റെ രൂപീകരണത്തില്‍ പങ്കാളികളാകുന്നു. ഈ ഉദാഹരണങ്ങളില്‍നിന്ന് നാനാ പട്ടേക്കറുടെ അഭിനയത്തില്‍ ഒരു പ്രധാന സവിശേഷത നിരീക്ഷിക്കാം: വ്യക്തിത്വത്തിന്റെ ശക്തി നിലനില്‍ക്കുമ്പോഴും അതിന്റെ പ്രകടനത്തിന്റെ അളവും താളവും ദിശയും മാറുന്നു. ഇതാണ് അദ്ദേഹത്തിന്റെ പേഴ്‌സണാലിറ്റി ആക്ടിംഗിനെ അഭിനയശില്‍പത്തിന്റെ തലത്തില്‍ പരിശോധിക്കാന്‍ സഹായിക്കുന്ന ഘടകം.ഒരു മാസ്റ്റര്‍ ക്രാഫ്റ്റ്‌സ്മാന്‍ എന്ന വിശേഷണം ഇവിടെ ഉപയോഗിക്കുമ്പോള്‍, അത് അദ്ദേഹത്തിന്റെ മികവിനെക്കുറിച്ചുള്ള അന്തിമ വിധിയായല്ല ഞാന്‍ കാണുന്നത്. പ്രകടനത്തിലെ നിയന്ത്രണം, തിരഞ്ഞെടുപ്പ്, സമയബോധം, അഭിനയോപകരണങ്ങളുടെ ഏകോപനം എന്നിവയെ വിലയിരുത്താനുള്ള ഒരു കാഴ്ചപ്പാടായാണ് അതിനെ സമീപിക്കുന്നത്.നാനാ പടേക്കറുടെ അഭിനയത്തിലെ ശബ്ദ–ശരീര ഏകോപനത്തെ അതുകൊണ്ടുതന്നെ ഒരു പ്രധാനപ്പെട്ട പഠനവിഷയമായി കാണാം. അദ്ദേഹത്തിന്റെ പ്രകടനങ്ങളില്‍ വികാരം ശരീരത്തിന് പുറത്തുള്ള ഒരു ആശയമായി നിലനില്‍ക്കുന്നില്ലശബ്ധവും ശരീരവും: കഥാപാത്രത്തിന്റെ ആന്തരിക ലോകംഅഭിനയത്തെ മനസ്സിന്റെ പ്രവര്‍ത്തനമായി മാത്രം കാണാനാവില്ല. അതുപോലെ ശരീരത്തിന്റെ പുറംചലനങ്ങളുടെ ഒരു സമാഹാരമായും അതിനെ പരിമിതപ്പെടുത്താനാവില്ല. കഥാപാത്രത്തിന്റെ മാനസികാവസ്ഥയും ശരീരത്തിന്റെ നിലപാടും ശബ്ദത്തിന്റെ സ്വഭാവവും പരസ്പരം സ്വാധീനിക്കുന്ന ഒരു പ്രക്രിയയായാണ് അഭിനയത്തെ സമീപിക്കാനാകുന്നത്.ഒരു കഥാപാത്രത്തിന്റെ കോപം മുഖത്ത് പ്രത്യക്ഷപ്പെടുന്ന ഭാവം മാത്രമല്ല. ശരീരത്തിന്റെ പിരിമുറുക്കം, ശ്വാസത്തിന്റെ വേഗം, നില്‍ക്കുന്ന രീതി, മറ്റൊരാളുടെ സാന്നിധ്യത്തോടുള്ള പ്രതികരണം, സംസാരത്തിലെ ഇടവേളകള്‍ എന്നിവയിലും ആ കോപം പ്രകടമാകാം. അതുപോലെ ഭയം ശബ്ദത്തിന്റെ വിറയലില്‍ മാത്രം ഒതുങ്ങുന്നില്ല; ശരീരത്തിന്റെ ചുരുങ്ങലിലും കണ്ണുകളുടെ ചലനത്തിലും പ്രതികരിക്കാന്‍ എടുക്കുന്ന സമയത്തിലും അത് പ്രകടമാകാം. നാനാ പടേക്കറുടെ പ്രകടനങ്ങളെ ഈ കാഴ്ചപ്പാടില്‍ നിരീക്ഷിക്കുമ്പോള്‍, ശബ്ദവും ശരീരവും മുഖവും പരസ്പരം വേര്‍തിരിക്കപ്പെട്ട ഘടകങ്ങളായി പ്രവര്‍ത്തിക്കുന്നതിനേക്കാള്‍, കഥാപാത്രത്തിന്റെ സാന്നിധ്യം രൂപപ്പെടുത്തുന്ന ഏകോപിതമായ ഉപകരണങ്ങളായി പ്രവര്‍ത്തിക്കുന്നതായി കാണാം.അദ്ദേഹത്തിന്റെ ശബ്ദത്തെ ഉദാഹരണമായി എടുക്കാം. ശബ്ദത്തിന്റെ ഉയര്‍ച്ചതാഴ്ചകള്‍ മാത്രമല്ല, വാക്കുകള്‍ക്കിടയിലെ നിശ്ശബ്ദതയും സംസാരത്തിന്റെ വേഗവും കഥാപാത്രത്തിന്റെ മനോഭാവത്തെ സൂചിപ്പിക്കാന്‍ കഴിയും. ഒരു വാക്ക് ശക്തമായി പറയുന്നതും ഒരു വാക്ക് പറയാതിരിക്കുന്നതും വ്യത്യസ്തമായ അര്‍ത്ഥങ്ങള്‍ സൃഷ്ടിക്കുന്നു. ചില സന്ദര്‍ഭങ്ങളില്‍ സംഭാഷണത്തിലെ ഇടവേള തന്നെ കഥാപാത്രത്തിന്റെ ആന്തരിക സംഘര്‍ഷത്തെക്കുറിച്ച് പ്രേക്ഷകനെ ചിന്തിപ്പിക്കുന്നു.ഇതോടൊപ്പം ശരീരഭാഷയും ശ്രദ്ധിക്കേണ്ടതാണ്. ഒരു കഥാപാത്രം എങ്ങനെ ഇരിക്കുന്നു, എങ്ങനെ എഴുന്നേല്‍ക്കുന്നു, എങ്ങനെ നടക്കുന്നു, മറ്റൊരാളുടെ അടുത്തേക്ക് എത്രത്തോളം നീങ്ങുന്നു, എപ്പോള്‍ ശരീരം നിശ്ചലമാക്കുന്നു എന്നിങ്ങനെയുള്ള കാര്യങ്ങള്‍ കഥാപാത്രത്തിന്റെ ബന്ധങ്ങളെയും അധികാരബോധത്തെയും സ്വാധീനിക്കുന്നു. ഇവയെല്ലാം നടന്‍ ബോധപൂര്‍വം ആസൂത്രണം ചെയ്ത ഓരോ സാങ്കേതിക തീരുമാനത്തിന്റെയും തെളിവാണെന്ന് പറയാനാവില്ല. എന്നാല്‍ തിരശ്ശീലയില്‍ പ്രത്യക്ഷപ്പെടുന്ന പ്രകടനത്തിന്റെ ഘടനയും പ്രേക്ഷകനില്‍ സൃഷ്ടിക്കാന്‍ കഴിയുന്ന അനുഭവവും വിശകലനം ചെയ്യുമ്പോള്‍ അവ പ്രസക്തമാകുന്നു.നാനാ പടേക്കറുടെ അഭിനയത്തിലെ ശബ്ദ–ശരീര ഏകോപനത്തെ അതുകൊണ്ടുതന്നെ ഒരു പ്രധാനപ്പെട്ട പഠനവിഷയമായി കാണാം. അദ്ദേഹത്തിന്റെ പ്രകടനങ്ങളില്‍ വികാരം ശരീരത്തിന് പുറത്തുള്ള ഒരു ആശയമായി നിലനില്‍ക്കുന്നില്ല; ശരീരത്തിന്റെ സാന്നിധ്യത്തിലൂടെയും ശബ്ദത്തിന്റെ താളത്തിലൂടെയും അത് ദൃശ്യവും ശ്രാവ്യവുമായ അനുഭവമായി മാറുന്നു.ഒരു നടന്റെ വ്യക്തിത്വസാന്നിധ്യം ശക്തമാണെന്നത് എല്ലാ കഥാപാത്രങ്ങളും ഒരേ രീതിയില്‍ അവതരിപ്പിക്കപ്പെടുന്നു എന്നതിന് തുല്യമല്ല. ആ വ്യക്തിത്വസാന്നിധ്യം ഏത് സന്ദര്‍ഭത്തില്‍ എത്രത്തോളം പ്രകടമാകുന്നു എന്നതാണ് കൂടുതല്‍ ശ്രദ്ധേയമായ ചോദ്യം.സ്വാഭാവികതയും നാടകീയതയും തമ്മിലുള്ള ഇടംനാനാ പടേക്കറുടെ അഭിനയത്തെക്കുറിച്ചുള്ള മറ്റൊരു നിരീക്ഷണം, സ്വാഭാവികതയ്ക്കും നാടകീയതയ്ക്കും ഇടയില്‍ അദ്ദേഹത്തിന്റെ പ്രകടനങ്ങള്‍ സഞ്ചരിക്കുന്ന രീതിയാണ്. സ്വാഭാവികത എന്നത് അഭിനയത്തില്‍ യാതൊരു സാങ്കേതികതയും ഇല്ലാത്ത അവസ്ഥയല്ല. മറിച്ച്, സാങ്കേതികമായി നിര്‍മ്മിക്കപ്പെട്ട ഒരു പ്രകടനം പ്രേക്ഷകന് സ്വാഭാവികവും വിശ്വസനീയവുമായി അനുഭവപ്പെടുന്ന അവസ്ഥയുമായി അതിന് ബന്ധമുണ്ട്.അതുപോലെ നാടകീയത എന്നത് അമിതമായ ചലനങ്ങളോ ശബ്ദത്തിന്റെ ഉയര്‍ച്ചയോ മാത്രമല്ല. ഒരു കഥാപാത്രത്തിന്റെ സാന്നിധ്യം രംഗത്തില്‍ എങ്ങനെ വികസിക്കുന്നു, അതിന്റെ ഊര്‍ജം പ്രേക്ഷകന്റെ ശ്രദ്ധയെ എങ്ങനെ സ്വാധീനിക്കുന്നു, പ്രകടനത്തിന്റെ താളം എങ്ങനെ മാറുന്നു തുടങ്ങിയ കാര്യങ്ങളും ഇതില്‍ ഉള്‍പ്പെടുന്നു. നാനാ പടേക്കറുടെ ചില പ്രകടനങ്ങളില്‍ ശക്തമായ നാടകീയത കാണാം. ശബ്ദത്തിന്റെ തീവ്രതയും മുഖത്തിന്റെ പിരിമുറുക്കവും ശരീരത്തിന്റെ മുന്നോട്ടുള്ള ചലനവും രംഗത്തെ ഊര്‍ജസ്വലമാക്കുന്നു. എന്നാല്‍ മറ്റുചില സന്ദര്‍ഭങ്ങളില്‍ ചെറിയൊരു മുഖമാറ്റമോ നിയന്ത്രിതമായ പ്രതികരണമോ മതിയാകുന്നു. ഈ വ്യത്യാസം ശ്രദ്ധിക്കുമ്പോള്‍, അദ്ദേഹത്തിന്റെ അഭിനയത്തെ ഒരൊറ്റ പ്രകടനശൈലിയുടെ പരിധിയില്‍ മാത്രം നിര്‍ത്തേണ്ടതില്ലെന്ന് മനസ്സിലാക്കാം.ഒരു നടന്റെ വ്യക്തിത്വസാന്നിധ്യം ശക്തമാണെന്നത് എല്ലാ കഥാപാത്രങ്ങളും ഒരേ രീതിയില്‍ അവതരിപ്പിക്കപ്പെടുന്നു എന്നതിന് തുല്യമല്ല. ആ വ്യക്തിത്വസാന്നിധ്യം ഏത് സന്ദര്‍ഭത്തില്‍ എത്രത്തോളം പ്രകടമാകുന്നു എന്നതാണ് കൂടുതല്‍ ശ്രദ്ധേയമായ ചോദ്യം. ഈ അര്‍ത്ഥത്തില്‍ നാനാ പട്ടേക്കറുടെ അഭിനയത്തിലെ തീവ്രതയെ സ്ഥിരമായ ഒരു വികാരാവസ്ഥയായി കാണുന്നതിനേക്കാള്‍, വ്യത്യസ്ത കഥാപാത്രങ്ങളിലും സാഹചര്യങ്ങളിലും വ്യത്യസ്ത രൂപങ്ങള്‍ കൈക്കൊള്ളുന്ന ഒരു പ്രകടനസാധ്യതയായി വായിക്കാം.നടനും കഥാപാത്രവും: ആരാണ് ആരെ സൃഷ്ടിക്കുന്നത്?ഒരു നടന്‍ കഥാപാത്രത്തെ സൃഷ്ടിക്കുന്നു എന്നത് സാധാരണയായി നാം അംഗീകരിക്കുന്ന കാര്യമാണ്. എന്നാല്‍ ആ പ്രക്രിയയെ കുറച്ചുകൂടി ആഴത്തില്‍ നോക്കുമ്പോള്‍ മറ്റൊരു ചോദ്യവും ഉയരുന്നു: കഥാപാത്രത്തെ സൃഷ്ടിക്കുന്നതിനിടയില്‍ നടന്റെ സ്വന്തം പ്രകടനസാധ്യതകളും മാറുന്നുണ്ടോ? സിനിമയില്‍ നമ്മള്‍ കാണുന്ന കഥാപാത്രം ഒരു സാങ്കല്‍പ്പിക നിര്‍മ്മിതിയാണ്. അതേസമയം, അതിന് രൂപം നല്‍കുന്നത് യഥാര്‍ഥ നടന്റെ ശരീരവും ശബ്ദവും മുഖവും ചലനങ്ങളുമാണ്. കഥാപാത്രത്തിന്റെ ലോകം തിരക്കഥയിലും സംവിധാനത്തിലും മാത്രമല്ല നിലനില്‍ക്കുന്നത്; നടന്റെ പ്രകടനത്തിലൂടെയാണ് അത് ദൃശ്യവും ശ്രാവ്യവുമായ രൂപം നേടുന്നത്.ഈ നിലയില്‍ നാനാ പടേക്കറുടെ വ്യക്തിത്വസാന്നിധ്യത്തെ കഥാപാത്രത്തില്‍നിന്ന് പൂര്‍ണ്ണമായി വേര്‍തിരിച്ച് മനസ്സിലാക്കുക എളുപ്പമല്ല. അദ്ദേഹത്തിന്റെ അഭിനയത്തെ തിരിച്ചറിയാന്‍ സഹായിക്കുന്ന ഘടകങ്ങള്‍ തന്നെയാണ് കഥാപാത്രത്തിന് പ്രത്യേകമായ ഒരു രൂപം നല്‍കുന്നതും. എന്നാല്‍ നടന്റെ വ്യക്തിത്വവും കഥാപാത്രത്തിന്റെ വ്യക്തിത്വവും പൂര്‍ണ്ണമായി ഒന്നാണെന്ന് പറയാനാവില്ല. കഥാപാത്രത്തിന്റെ സാമൂഹിക പശ്ചാത്തലം, ജീവിതസാഹചര്യങ്ങള്‍, ബന്ധങ്ങള്‍, സംഘര്‍ഷങ്ങള്‍ എന്നിവ നടന്റെ വ്യക്തിത്വത്തില്‍നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായ ഒരു സങ്കല്‍പ്പലോകം സൃഷ്ടിക്കുന്നു. ഇവ രണ്ടും തമ്മിലുള്ള ബന്ധം ഒരു ലളിതമായ ലയനമല്ല; മറിച്ച് നിരന്തരമായ ഇടപെടലിന്റെ മേഖലയാണ്.നാനാ പടേക്കറുടെ അഭിനയത്തില്‍ ഈ ബന്ധം പ്രത്യേകമായി ശ്രദ്ധിക്കപ്പെടുന്നു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ വ്യക്തിത്വം പ്രേക്ഷകന് തിരിച്ചറിയാന്‍ കഴിയുമ്പോഴും, ഓരോ കഥാപാത്രവും വ്യത്യസ്തമായ ഒരു സാഹചര്യത്തിലും മാനസിക ലോകത്തിലും പ്രവര്‍ത്തിക്കുന്നു. അതിനാല്‍ അദ്ദേഹത്തെ പേഴ്‌സണാലിറ്റി ആക്ടര്‍ എന്ന് വിശേഷിപ്പിക്കുന്നത്, അദ്ദേഹം കഥാപാത്രങ്ങളെ ഒരേപോലെ അവതരിപ്പിക്കുന്നു എന്ന അര്‍ത്ഥത്തിലല്ല. സ്വന്തം വ്യക്തിത്വത്തിന്റെ ശക്തമായ സാന്നിധ്യം നിലനിര്‍ത്തിക്കൊണ്ട് കഥാപാത്രങ്ങളുടെ വ്യത്യസ്തതകള്‍ സൃഷ്ടിക്കാന്‍ അദ്ദേഹത്തിന് കഴിയുന്നുണ്ടോ എന്ന അന്വേഷണത്തിന്റെ ഭാഗമായാണ് ആ വിശേഷണം പ്രസക്തമാകുന്നത്. ഇവിടെ അഭിനയമെന്നത് നടന്‍ മറ്റൊരാളുടെ രൂപം സ്വീകരിക്കുന്ന ഒരു പ്രക്രിയ മാത്രമല്ല. സ്വന്തം ശരീരവും ശബ്ദവും അനുഭവസാധ്യതകളും ഉപയോഗിച്ച് മറ്റൊരു മനുഷ്യന്റെ സാന്നിധ്യം പ്രേക്ഷകന് അനുഭവപ്പെടുന്ന തരത്തില്‍ രൂപപ്പെടുത്തുന്ന സൃഷ്ടിപ്രക്രിയ കൂടിയാണ്.ഒരു കഥാപാത്രത്തെക്കുറിച്ച് നമുക്ക് അറിയുന്നതും ആ കഥാപാത്രത്തെ കാണുമ്പോള്‍ അനുഭവിക്കുന്നതും ഒരേ കാര്യമല്ല. സംഭാഷണം ഒരു കഥാപാത്രത്തിന്റെ രാഷ്ട്രീയ നിലപാട് വിശദീകരിച്ചേക്കാം. എന്നാല്‍ ശബ്ദത്തിന്റെ തീവ്രതയും ശരീരത്തിന്റെ നിലപാടും ആ നിലപാടിനെ പ്രേക്ഷകന് എങ്ങനെ അനുഭവപ്പെടുന്നു എന്നതിനെ സ്വാധീനിക്കുന്നുഒരു നടന്റെ സാന്നിധ്യം പ്രേക്ഷകന്റെ അനുഭവമാകുമ്പോള്‍നാനാ പടേക്കറുടെ അഭിനയത്തെക്കുറിച്ച് ചിന്തിക്കുമ്പോള്‍, കഥാപാത്രം എന്താണ് എന്ന ചോദ്യത്തോടൊപ്പം ആ കഥാപാത്രം പ്രേക്ഷകന് എങ്ങനെയാണ് അനുഭവപ്പെടുന്നത് എന്ന ചോദ്യവും പ്രസക്തമാകുന്നു. ഒരു സിനിമയില്‍ നമ്മള്‍ കാണുന്നത് വെറും മുഖങ്ങളും ശരീരങ്ങളും സംഭാഷണങ്ങളും മാത്രമല്ല. അവയെല്ലാം ചേര്‍ന്ന് ഒരു മനുഷ്യന്റെ സാന്നിധ്യം അനുഭവിപ്പിക്കുന്നു. ചിലപ്പോള്‍ ഒരു കഥാപാത്രത്തിന്റെ കോപം അതിന്റെ വാക്കുകളില്‍നിന്ന് മനസ്സിലാക്കുന്നതിന് മുമ്പുതന്നെ ശബ്ദത്തിലും ശരീരത്തിന്റെ പിരിമുറുക്കത്തിലും അനുഭവപ്പെടുന്നു. ചിലപ്പോള്‍ ഒരു നോട്ടം, ഒരു നിശ്ശബ്ദത, പ്രതികരിക്കാതിരിക്കുന്ന ഒരു നിമിഷം എന്നിവ കഥാപാത്രത്തെക്കുറിച്ചുള്ള നമ്മുടെ ധാരണയെ മാറ്റുന്നു. നാനാ പട്ടേക്കറുടെ അഭിനയത്തിലെ ശക്തമായ സാന്നിധ്യത്തെ ഈ രീതിയില്‍ സമീപിക്കാം.Ab Tak Chhappമിലെ സാധു അഗാഷെയെ കാണുമ്പോള്‍, കഥാപാത്രത്തിന്റെ അധികാരം സംഭാഷണത്തിന്റെ ഉള്ളടക്കത്തില്‍ മാത്രം നിലനില്‍ക്കുന്നില്ല. അദ്ദേഹത്തിന്റെ ശരീരത്തിന്റെ ഉറപ്പിലും സംസാരത്തിലെ നിയന്ത്രണത്തിലും മറ്റുള്ളവരോടുള്ള പ്രതികരണത്തിലും ആ അധികാരം അനുഭവപ്പെടുന്നു. അതുപോലെ ക്രാന്തിവീറിലെ പ്രതാപ് നാരായണ്‍ തിലക്കിന്റെ പ്രകടനത്തില്‍ ശബ്ദത്തിന്റെ തീവ്രതയും ശരീരത്തിന്റെ ചലനവും ചേര്‍ന്ന് കഥാപാത്രത്തിന്റെ പ്രതിഷേധത്തെ വെറും ആശയമായി നിര്‍ത്താതെ ഒരു അനുഭവമാക്കി മാറ്റുന്നു. ഇവിടെ പ്രധാനപ്പെട്ടത് നടന്‍ ഒരു വികാരം പ്രകടിപ്പിക്കുന്നു എന്നത് മാത്രമല്ല; ആ വികാരം പ്രേക്ഷകന്റെ അനുഭവത്തില്‍ എങ്ങനെ രൂപപ്പെടുന്നു എന്നതാണ്.ഒരു കഥാപാത്രത്തെക്കുറിച്ച് നമുക്ക് അറിയുന്നതും ആ കഥാപാത്രത്തെ കാണുമ്പോള്‍ അനുഭവിക്കുന്നതും ഒരേ കാര്യമല്ല. സംഭാഷണം ഒരു കഥാപാത്രത്തിന്റെ രാഷ്ട്രീയ നിലപാട് വിശദീകരിച്ചേക്കാം. എന്നാല്‍ ശബ്ദത്തിന്റെ തീവ്രതയും ശരീരത്തിന്റെ നിലപാടും ആ നിലപാടിനെ പ്രേക്ഷകന് എങ്ങനെ അനുഭവപ്പെടുന്നു എന്നതിനെ സ്വാധീനിക്കുന്നു. അതുകൊണ്ട് നാനാ പടേക്കറുടെ അഭിനയത്തെക്കുറിച്ചുള്ള ചര്‍ച്ചയില്‍, അദ്ദേഹത്തിന്റെ പ്രകടനങ്ങള്‍ പ്രേക്ഷകന്റെ ശ്രദ്ധയെയും വൈകാരിക പ്രതികരണങ്ങളെയും എങ്ങനെ സ്വാധീനിക്കുന്നു എന്നതും പ്രസക്തമാണ്.എന്നാല്‍ എല്ലാ പ്രേക്ഷകരും ഒരേ രീതിയില്‍ പ്രതികരിക്കുമെന്ന് പറയാനാവില്ല. ഒരേ പ്രകടനം ഒരാള്‍ക്ക് ശക്തമായ അനുഭവമാകുമ്പോള്‍ മറ്റൊരാള്‍ക്ക് അതിശയോക്തിയായി തോന്നാം. പ്രേക്ഷകന്റെ സാംസ്‌കാരിക പശ്ചാത്തലം, സിനിമയെക്കുറിച്ചുള്ള ധാരണ, വ്യക്തിഗത അനുഭവങ്ങള്‍ എന്നിവയും ആസ്വാദനത്തെ സ്വാധീനിക്കുന്നു. അതുകൊണ്ട് ഇവിടെ പ്രധാനമാകുന്നത് എല്ലാവര്‍ക്കും ഒരേ അനുഭവം ഉണ്ടാകുന്നു എന്ന അവകാശവാദമല്ല. മറിച്ച്, നാനാ പട്ടേക്കറുടെ പ്രകടനത്തിലെ ശബ്ദം, ശരീരം, താളം, നിശ്ശബ്ദത എന്നിവ പ്രേക്ഷകന്റെ അനുഭവത്തെ രൂപപ്പെടുത്തുന്ന ഘടകങ്ങളായി പ്രവര്‍ത്തിക്കുന്നു എന്ന നിരീക്ഷണമാണ്.നാനാ പടേക്കറുടെ അഭിനയത്തെ പേഴ്‌സണാലിറ്റി ആക്ടര്‍ എന്ന നിലയിലും മാസ്റ്റര്‍ ക്രാഫ്റ്റ്‌സ്മാന്‍ എന്ന നിലയിലും സമീപിക്കുമ്പോള്‍, അദ്ദേഹത്തിന്റെ വ്യക്തിത്വത്തിന്റെ ശക്തിയും അഭിനയത്തിന്റെ സാങ്കേതിക നിയന്ത്രണവും തമ്മിലുള്ള ബന്ധമാണ് കൂടുതല്‍ ശ്രദ്ധേയമാകുന്നത്.വ്യക്തിത്വത്തിന്റെ ശക്തിയും അതിന്റെ സാധ്യതകളുംഒരു പേഴ്‌സണാലിറ്റി ആക്ടറിന്റെ ഏറ്റവും വലിയ ശക്തി അയാളുടെ തിരിച്ചറിയാവുന്ന സാന്നിധ്യമായിരിക്കാം. എന്നാല്‍ അതേ സാന്നിധ്യം ചില കഥാപാത്രങ്ങളില്‍ പരിമിതിയായി മാറാനുള്ള സാധ്യതയും ഉണ്ട്. സ്വന്തം വ്യക്തിത്വത്തിന്റെ പരിചിതമായ പ്രകടനശൈലികള്‍ കഥാപാത്രത്തിന്റെ ആവശ്യങ്ങളെ മറികടക്കുമ്പോള്‍, കഥാപാത്രങ്ങള്‍ക്കിടയിലെ വ്യത്യാസം മങ്ങിപ്പോകാം.നാനാ പടേക്കറുടെ അഭിനയത്തെക്കുറിച്ചുള്ള നിരീക്ഷണത്തില്‍ ഈ ചോദ്യവും ഉള്‍പ്പെടുത്താവുന്നതാണ്: അദ്ദേഹത്തിന്റെ വ്യക്തിത്വസാന്നിധ്യം എവിടെയാണ് കഥാപാത്രത്തെ കൂടുതല്‍ ശക്തമാക്കുന്നത്? എവിടെയാണ് ആ സാന്നിധ്യം തന്നെ കഥാപാത്രത്തെക്കുറിച്ചുള്ള പ്രേക്ഷകന്റെ അനുഭവത്തെ നിര്‍ണയിക്കുന്നത്? ഇത് അദ്ദേഹത്തിന്റെ അഭിനയത്തിലെ കുറവുകള്‍ കണ്ടെത്താനുള്ള ചോദ്യം മാത്രമല്ല. പേഴ്‌സണാലിറ്റി ആക്ടിംഗ് എന്ന അഭിനയരീതിയുടെ സാധ്യതകളും പരിധികളും പരിശോധിക്കാനുള്ള ചോദ്യമാണ്.അദ്ദേഹത്തിന്റെ പ്രകടനങ്ങളില്‍ വ്യക്തിത്വത്തിന്റെ ശക്തി കഥാപാത്രത്തിന്റെ സ്വഭാവവുമായി ചേരുന്ന സന്ദര്‍ഭങ്ങളില്‍, നടന്റെ സാന്നിധ്യവും കഥാപാത്രത്തിന്റെ സാന്നിധ്യവും പരസ്പരം ശക്തിപ്പെടുത്തുന്നതായി വായിക്കാം. അതേസമയം, ഒരു കഥാപാത്രത്തെ മനസ്സിലാക്കാന്‍ നടന്റെ മുന്‍കാല പ്രകടനങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള പ്രേക്ഷകന്റെ ഓര്‍മ്മയും പ്രവര്‍ത്തിച്ചേക്കാം. ഇവിടെ അഭിനയാനുഭവം സിനിമയ്ക്കുള്ളില്‍ മാത്രം രൂപപ്പെടുന്നില്ല. പ്രേക്ഷകന് ഇതിനകം കണ്ടിട്ടുള്ള കഥാപാത്രങ്ങളും നടനെക്കുറിച്ചുള്ള ധാരണകളും പുതിയ പ്രകടനത്തെ കാണുന്ന രീതിയെ സ്വാധീനിക്കുന്നു. ഈ അര്‍ത്ഥത്തില്‍ നാനാ പടേക്കറുടെ അഭിനയത്തിലെ വ്യക്തിത്വസാന്നിധ്യം അദ്ദേഹത്തിന്റെ ശക്തി മാത്രമല്ല; കഥാപാത്രവും നടനും തമ്മിലുള്ള ബന്ധത്തെക്കുറിച്ച് കൂടുതല്‍ ചിന്തിക്കാന്‍ പ്രേരിപ്പിക്കുന്ന ഘടകം കൂടിയാണ്.ഒരു നിരീക്ഷണത്തിന്റെ തുടര്‍ച്ചനാനാ പടേക്കറുടെ അഭിനയത്തെ പേഴ്‌സണാലിറ്റി ആക്ടര്‍ എന്ന നിലയിലും മാസ്റ്റര്‍ ക്രാഫ്റ്റ്‌സ്മാന്‍ എന്ന നിലയിലും സമീപിക്കുമ്പോള്‍, അദ്ദേഹത്തിന്റെ വ്യക്തിത്വത്തിന്റെ ശക്തിയും അഭിനയത്തിന്റെ സാങ്കേതിക നിയന്ത്രണവും തമ്മിലുള്ള ബന്ധമാണ് കൂടുതല്‍ ശ്രദ്ധേയമാകുന്നത്. സ്വന്തം ശബ്ദവും ശരീരഭാഷയും മുഖസാന്നിധ്യവും പ്രകടനത്തിന്റെ തിരിച്ചറിയാവുന്ന ഘടകങ്ങളായി നിലനില്‍ക്കുമ്പോഴും, അവയെ കഥാപാത്രങ്ങളുടെ വ്യത്യസ്തമായ മാനസിക–സാമൂഹിക സാഹചര്യങ്ങളുമായി ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന രീതിയെക്കുറിച്ച് ചിന്തിക്കാന്‍ അദ്ദേഹത്തിന്റെ പ്രകടനങ്ങള്‍ അവസരം നല്‍കുന്നു.അദ്ദേഹത്തിന്റെ അഭിനയത്തില്‍ വ്യക്തിത്വം ഒരു സ്ഥിരമായ അടയാളമായി മാത്രം നിലനില്‍ക്കുന്നില്ല. അത് കഥാപാത്രത്തിന്റെ സാഹചര്യങ്ങളുമായി ഇടപെടുകയും, ചില സന്ദര്‍ഭങ്ങളില്‍ തീവ്രതയായി വികസിക്കുകയും മറ്റുചില സന്ദര്‍ഭങ്ങളില്‍ നിയന്ത്രിതമായ നിശ്ശബ്ദതയായി മാറുകയും ചെയ്യുന്നു. ആ മാറ്റങ്ങളിലാണ് അദ്ദേഹത്തിന്റെ അഭിനയത്തിലെ ശില്‍പപരമായ സാധ്യതകള്‍ കൂടുതല്‍ വ്യക്തമായി വായിക്കാനാകുന്നത്. അതുകൊണ്ടുതന്നെ, നാനാ പടേക്കറെ ഒരു പേഴ്‌സണാലിറ്റി ആക്ടര്‍ ആയി കാണുന്നത് അദ്ദേഹത്തിന്റെ അഭിനയത്തെ പരിമിതപ്പെടുത്തുന്ന വിഭാഗീകരണമായി ഞാന്‍ കാണുന്നില്ല. മറിച്ച്, നടന്റെ വ്യക്തിത്വവും കഥാപാത്രത്തിന്റെ രൂപീകരണവും തമ്മിലുള്ള ബന്ധത്തെക്കുറിച്ചുള്ള ഒരു നിരീക്ഷണമായാണ് അതിനെ സമീപിക്കുന്നത്.അഭിനയകലയിലെ കരവിരുതിന്റെ രാജശില്പിയായി ഇന്ത്യന്‍ സിനിമ നാനാ പടേക്കറെ എക്കാലവും ഓര്‍ക്കും. അദ്ദേഹത്തിന്റെ പ്രകടനങ്ങള്‍ വെറും ഓര്‍മ്മകളായി നിലനില്‍ക്കുകയല്ല; അഭിനയകലയുടെ ക്രാഫ്റ്റ്മാന്‍ഷിപ്പിന്റെ പാഠപുസ്തകമായി അവ വിദ്യാര്‍ത്ഥികളിലൂടെ തുടര്‍ന്നും ജീവിക്കുംഅതുപോലെ മാസ്റ്റര്‍ ക്രാഫ്റ്റ്‌സ്മാന്‍ എന്ന വിശേഷണവും അദ്ദേഹത്തിന്റെ മികവിനെ അന്തിമമായി പ്രഖ്യാപിക്കുന്നതിനുള്ള പദമല്ല. പ്രകടനത്തിലെ താളം, നിയന്ത്രണം, ശബ്ദത്തിന്റെ ഉപയോഗം, ശരീരബോധം, നിശ്ശബ്ദതയുടെ പ്രവര്‍ത്തനം, വികാരത്തിന്റെ അളവ് എന്നിവ പരിശോധിക്കാനുള്ള ഒരു വിമര്‍ശനാത്മക സമീപനമാണ്. അവസാനം, നാനാ പടേക്കറുടെ അഭിനയത്തെക്കുറിച്ചുള്ള എന്റെ വായന ഒരു നിര്‍വചനത്തില്‍ അവസാനിക്കുന്നില്ല. മറിച്ച്, ചില ചോദ്യങ്ങള്‍ അവശേഷിപ്പിക്കുന്നു. ഒരു നടന്റെ വ്യക്തിത്വം എങ്ങനെയാണ് കഥാപാത്രത്തിന്റെ സാന്നിധ്യത്തെ രൂപപ്പെടുത്തുന്നത്? ആ വ്യക്തിത്വത്തെ നിയന്ത്രിക്കുന്നതിലൂടെ അഭിനയത്തിന് എന്തെല്ലാം പുതിയ സാധ്യതകള്‍ തുറക്കുന്നു? ഒരു നടന്റെ സാന്നിധ്യം എപ്പോഴാണ് കഥാപാത്രത്തിന്റെ സാന്നിധ്യമായി പ്രേക്ഷകന് അനുഭവപ്പെടുന്നത്? നാനാ പടേക്കറുടെ അഭിനയത്തെ വീണ്ടും കാണാനും അതിലെ സൂക്ഷ്മമായ തിരഞ്ഞെടുപ്പുകള്‍ നിരീക്ഷിക്കാനും പ്രേരിപ്പിക്കുന്ന ചോദ്യങ്ങളാണിവ.നാനാ പടേക്കറുടെ അഭിനയത്തെ ഒടുവില്‍ ഒരു ശൈലിയിലോ വിശേഷണത്തിലോ പൂട്ടിവയ്ക്കാനാവില്ല. അദ്ദേഹത്തിന്റെ വ്യക്തിത്വം കഥാപാത്രത്തെ നിര്‍ണ്ണയിക്കുന്നില്ല; മറിച്ച്, കഥാപാത്രം ആ വ്യക്തിത്വത്തെ നിരന്തരം പുനഃസംഘടിപ്പിക്കുന്ന ഒരു ജീവിച്ചിരിക്കുന്ന ഇടമായി മാറുന്നു. ശബ്ദം ഇവിടെ അര്‍ത്ഥം പറയുന്ന ഉപകരണമാത്രമല്ല, ശരീരത്തില്‍നിന്ന് ഉയരുന്ന ഒരു സാന്നിധ്യമാണ്; ശരീരം വികാരത്തിന്റെ പുറംരൂപമാത്രമല്ല, അനുഭവം സംഭവിക്കുന്ന സ്ഥലമാണ്; നിശ്ശബ്ദത ശൂന്യതയല്ല, ഇനിയും വാക്കാകാത്ത സംഘര്‍ഷത്തിന്റെ സ്പന്ദനമാണ്. അതുകൊണ്ട് അദ്ദേഹത്തിന്റെ അഭിനയത്തെ കാണുക എന്നത് ഒരു കഥാപാത്രത്തെ മനസ്സിലാക്കുക മാത്രമല്ല-ഒരു മനുഷ്യസാന്നിധ്യം നമ്മുടെ സ്വന്തം അനുഭവലോകത്തില്‍ എങ്ങനെ പ്രത്യക്ഷപ്പെടുന്നു എന്ന് നേരിട്ട് അഭിമുഖീകരിക്കുകയുമാണ്. നടനും കഥാപാത്രവും തമ്മിലുള്ള അതിര്‍ത്തി അവിടെ മങ്ങുന്നു; പ്രേക്ഷകനും ആ സൃഷ്ടിപ്രക്രിയയുടെ പുറത്തുനിന്നുള്ള സാക്ഷിയല്ലാതാകുന്നു. ഒരു നിമിഷത്തേക്ക്, മറ്റൊരാളുടെ ശരീരത്തിലൂടെ സ്വന്തം ഭയം, കോപം, ഏകാന്തത, പ്രതിരോധം, തകര്‍ച്ച എന്നിവയെ അനുഭവിക്കുന്നവനായി പ്രേക്ഷകന് മാറുന്നു. ഈ അനുഭവപരമായ പരിവര്‍ത്തനത്തിലാണ് നാനാ പട്ടേക്കറുടെ അഭിനയത്തിന്റെ യഥാര്‍ത്ഥ ശക്തി നിലകൊള്ളുന്നത്: അദ്ദേഹം കഥാപാത്രങ്ങളെ അവതരിപ്പിക്കുന്നില്ല, അവയെ നമ്മുടെ അനുഭവത്തില്‍ സംഭവിപ്പിക്കുന്നു.അഭിനയകലയിലെ കരവിരുതിന്റെ രാജശില്പിയായി ഇന്ത്യന്‍ സിനിമ നാനാ പടേക്കറെ എക്കാലവും ഓര്‍ക്കും. അദ്ദേഹത്തിന്റെ പ്രകടനങ്ങള്‍ വെറും ഓര്‍മ്മകളായി നിലനില്‍ക്കുകയല്ല; അഭിനയകലയുടെ ക്രാഫ്റ്റ്മാന്‍ഷിപ്പിന്റെ പാഠപുസ്തകമായി അവ വിദ്യാര്‍ത്ഥികളിലൂടെ തുടര്‍ന്നും ജീവിക്കും. ശബ്ദം, ശരീരം, നിശ്ശബ്ദത, താളം, നിയന്ത്രണം, വികാരത്തിന്റെ ആന്തരിക സത്യസന്ധത- ഇവയെല്ലാം ഒരുമിച്ച് എങ്ങനെ ഒരു കഥാപാത്രത്തിന്റെ ജീവിക്കുന്ന സാന്നിധ്യമായി മാറുന്നു എന്ന് പഠിക്കാന്‍ ആഗ്രഹിക്കുന്ന ഏവര്‍ക്കും നാനാ പട്ടേക്കറുടെ അഭിനയലോകം എന്നും തുറന്നുകിടക്കുന്ന ഒരു പാഠശാലയായിരിക്കും.