Evreni tarayan gökbilimciler, çoğu zaman kaynağı belirsiz kozmik sinyallerle karşılaşıyor. Bu gizemlerin büyük kısmı zamanla çözüme kavuşsa da bazı yanıtlar alışılmışın çok ötesinde olabiliyor, tıpkı çoktan ölmüş bir yıldızdan yayılan gizemli radyo atımları gibi. 2024 yılının sonlarından itibaren Avustralya'daki Murchison Geniş Alan Dizisi (MWA), yaklaşık her sekiz dakikada bir düzenli atımlar gönderen GPM J071507−114153 adlı bir radyo sinyali tespit etti. Aralık 2024 ile Eylül 2025 tarihleri arasında bu kaynaktan toplam 214 atım yakalayan araştırmacılar, sinyali "uzun periyotlu geçici kaynak" sınıfına dâhil etti.Nature Astronomy dergisinde yayımlanan yeni araştırmada bilim insanları, sinyalin en olası kaynağını açıkladı. Buna göre sinyalin kaynağı, ölmüş bir yıldızın geride kalan çekirdeği olan bir beyaz cüce ile Güneş'imize benzeyen G tipi bir yıldızdan oluşan ikili yıldız sistemi olduğu ortaya çıktı. Gökbilimciler, bu keşfin bir kızıl cüce yerine Güneş benzeri bir yıldızın yörüngesinde dönen beyaz cüceden gelen ilk radyo atımı tespiti olduğunu vurguluyor. Avustralya'daki Curtin Üniversitesi'nden gökbilimci ve çalışmanın sorumlu yazarlarından Natasha Hurley-Walker, yaptığı açıklamada, "Radyo dalga boylarını kullanarak 5.000 ışık yılından daha uzaktaki bir yıldızda meydana gelen fırtınaları tespit edebilmemiz gerçekten inanılmaz" ifadelerini kullandı.Uzaydan gelen gizemli sinyallerUzun periyotlu geçici kaynaklar, uzay sinyalleri arasında görece yeni tanımlanmış bir kategoriyi oluşturuyor. Bilim insanları bu tür bir radyasyonun varlığından ilk kez 2005 yılında haberdar olmuş, ancak bilim dünyasının bu fenomeni derinlemesine incelemesi 2022 yılını bulmuştu. 2022'de kaydedilen bir sinyalin detaylı analizi, bu kaynakların hızlı dönen ve seri ışık demetleri yayan nötron yıldızları olan pulsarlardan tamamen farklı olduğunu ortaya koydu.Aradaki en belirgin fark, adından da anlaşılacağı üzere bu yeni kaynakların çok daha uzun atım aralıklarına sahip olmasıydı. 2022'deki keşifte sinyal periyodu yaklaşık 18 dakikayken, bir yıl sonra 21 dakikalık periyoda sahip başka bir sinyal daha bulundu. Bu durum, böylesine uzun aralıklı radyo atımlarını neyin tetiklediği sorusunu gündeme getirdi.Ölü yıldızların yankılarıBilinen 12 uzun periyotlu geçici kaynaktan en az dördünün bir beyaz cüce ve bir kızıl cüceden oluşan ikili sistemler olduğu daha önce belirlenmişti ancak uzun radyo atımlarından tam olarak hangi yıldızın sorumlu olduğu net değildi. GPM J071507−114153 üzerinde yürütülen 100 saatlik radyo verisi işlemesinin ardından araştırma ekibi, bu sinyalin gözlemsel bir dönüm noktası olduğunu fark etti.Çalışmanın başyazarı ve Curtin Üniversitesi gökbilimcisi Sam McSweeney, "İlk kez atımlar, beyaz cücenin eşlikçisi etrafındaki yörüngesinde hareket ettiğini görebileceğimiz kadar net" diyerek şöyle devam etti: "Bu sayede radyo atımlarının beyaz cüceye çok yakın bir bölgeden, hatta doğrudan beyaz cücenin kendisinden geldiğini biliyoruz."Hurley-Walker ise beyaz cüceden gelen bu sinyallerin, Güneş benzeri eşlikçi yıldızdaki parlamaları yakalamalarına da yardımcı olduğunu belirtti. Keck Gözlemevi ile yapılan tamamlayıcı optik gözlemler, sistemdeki diğer gök cisminin gerçekten de G tipi bir yıldız olduğunu doğruladı. Araştırma ekibi, gelecekte tespit edilecek uzun periyotlu geçici kaynakların, geleneksel gözlemevlerinin görüş alanından kaçan gizli beyaz cücelerin keşfedilmesine olanak tanıyabileceğini ifade ediyor.