India Monsoon 2026 : ਦੇਸ਼ ਦੇ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਹਿੱਸਿਆਂ 'ਚ ਅਪ੍ਰੈਲ ਤੋਂ ਹੀ ਤੇਜ਼ ਗਰਮੀ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਕਾਫ਼ੀ ਪਰੇਸ਼ਾਨੀ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ। ਉੱਤਰੀ, ਮੱਧ ਅਤੇ ਪੂਰਬੀ ਭਾਰਤ ਦੇ ਕਈ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਤਾਪਮਾਨ 43 ਤੋਂ 44 ਡਿਗਰੀ ਸੈਲਸੀਅਸ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ ਹੈ। ਭਾਰਤ ਮੌਸਮ ਵਿਭਾਗ (IMD) ਨੇ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਗਰਮੀ ਹੋਰ ਵੱਧਣ ਦੀ ਚੇਤਾਵਨੀ ਵੀ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਇਸ ਤੇਜ਼ ਗਰਮੀ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਇੱਕ ਰਾਹਤ ਦੀ ਖ਼ਬਰ ਸਾਹਮਣੇ ਆਈ ਹੈ। ਨਵੇਂ ਮੌਸਮ ਅਨੁਮਾਨਾਂ ਤੋਂ ਪਤਾ ਚੱਲਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਸਾਲ ਦੱਖਣ-ਪੱਛਮੀ ਮਾਨਸੂਨ ਆਮ ਨਾਲੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਆ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ ਮਈ ਦੇ ਅੰਤ ਤੱਕ ਦੱਖਣੀ ਭਾਰਤ ਦੇ ਕਈ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਚੰਗੀ ਬਾਰਿਸ਼ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।ਯੂਰਪੀਅਨ ਸੈਂਟਰ ਫਾਰ ਮੀਡੀਅਮ-ਰੇਂਜ ਵੈਦਰ ਫੋਰਕਾਸਟਿੰਗ (ECMWF) ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਮਾਨਸੂਨ ਦੇ ਜਲਦੀ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣ ਦੇ ਸੰਕੇਤ ਮਿਲ ਰਹੇ ਹਨ। ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ 2025 ਵਿੱਚ ਮਾਨਸੂਨ ਦੇ ਕੇਰਲ ਵਿੱਚ 27 ਅਤੇ 29 ਮਈ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਪਹੁੰਚਣ ਦੀ ਭਵਿੱਖਬਾਣੀ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ ਪਰ ਇਸ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਵੀ ਦੇਰੀ ਹੋਈ ਸੀ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਇਸ ਵਾਰ ਵੀ ਸੰਕੇਤ ਹਨ ਕਿ ਮਾਨਸੂਨ ਨਿਰਧਾਰਤ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਆ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਅੰਡੇਮਾਨ ਅਤੇ ਨਿਕੋਬਾਰ ਟਾਪੂ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਮਾਨਸੂਨ ਪਹੁੰਚਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਵਾਰ ਇਹ ਅਨੁਮਾਨ ਲਗਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਇੱਥੇ ਮਾਨਸੂਨ 18 ਤੋਂ 25 ਮਈ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਵਰਤਮਾਨ ਵਿੱਚ ਮੌਸਮ ਮਾਡਲ ਦਿਖਾ ਰਹੇ ਹਨ ਕਿ ਹਿੰਦ ਮਹਾਂਸਾਗਰ ਤੋਂ ਨਮੀ ਨਾਲ ਭਰੀਆਂ ਹਵਾਵਾਂ ਤੇਜ਼ ਹੋ ਰਹੀਆਂ ਹਨ, ਜੋ ਬੰਗਾਲ ਦੀ ਖਾੜੀ ਅਤੇ ਅੰਡੇਮਾਨ ਸਾਗਰ ਉੱਤੇ ਬਣ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਇਹ ਹਵਾਵਾਂ ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ ਇਹਨਾਂ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਆਮ ਨਾਲੋਂ 30 ਤੋਂ 60 ਮਿਲੀਮੀਟਰ ਵੱਧ ਬਾਰਿਸ਼ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ।ਕਿਵੇਂ ਬਣਦਾ ਹੈ ਟ੍ਰਾਪਿਕਲ ਸਿਸਟਮ ਅੰਡੇਮਾਨ ਦੇ ਉੱਤਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਟ੍ਰਾਪਿਕਲ ਸਿਸਟਮ ਬਣਨ ਦੀ 20 ਤੋਂ 40 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਸੰਭਾਵਨਾ ਵੀ ਹੈ। ਅਜਿਹੇ ਸਿਸਟਮ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮਾਨਸੂਨ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਵਧਾਉਣ 'ਚ ਮਦਦ ਕਰਦੇ ਹਨ ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਜ਼ਿਆਦਾ ਨਮੀ ਖਿੱਚਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਬਾਰਿਸ਼ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਤੇਜ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਦੇ ਇਲਾਵਾ 25 ਮਈ ਅਤੇ 1 ਜੂਨ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਮਾਨਸੂਨ ਦੇ ਹੋਰ ਅੱਗੇ ਵਧਣ ਦੀ ਉਮੀਦ ਹੈ। ਇਸ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ ਦੱਖਣ-ਪੂਰਬੀ ਅਰਬ ਸਾਗਰ ਉੱਤੇ ਤੇਜ਼ ਪੱਛਮੀ ਹਵਾਵਾਂ ਵਗ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ, ਜੋ ਸਿੱਧੇ ਭਾਰਤ ਦੇ ਦੱਖਣ-ਪੱਛਮੀ ਤੱਟ ਵੱਲ ਨਮੀ ਲੈ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਨਾਲ ਕੇਰਲਾ ਅਤੇ ਦੱਖਣੀ ਤਾਮਿਲਨਾਡੂ ਵਿੱਚ ਆਮ ਤੋਂ ਵੱਧ ਬਾਰਿਸ਼ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।ਦੱਖਣ ਭਾਰਤ ਲਈ ਅਹਿਮ ਖ਼ਬਰ ਇਹ ਖ਼ਬਰ ਦੱਖਣੀ ਭਾਰਤ ਲਈ ਕਾਫ਼ੀ ਅਹਿਮ ਹੈ , ਕਿਉਂਕਿ ਇੱਥੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਖੇਤਰ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਅਤੇ ਪਾਣੀ ਲਈ ਮਾਨਸੂਨ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਜਲਦੀ ਮੀਂਹ ਪੈਣ ਨਾਲ ਗਰਮੀ ਤੋਂ ਰਾਹਤ ਮਿਲੇਗੀ ਅਤੇ ਖੇਤੀ ਸਮੇਂ ਸਿਰ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਸਕੇਗੀ। ਮੌਸਮ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਕੁਝ ਮੁੱਖ ਕਾਰਕ ਵੀ ਇਸ ਸਾਲ ਮਾਨਸੂਨ ਦੇ ਹੱਕ ਵਿੱਚ ਜਾਪਦੇ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹਿੰਦ ਮਹਾਂਸਾਗਰ ਡਾਇਪੋਲ (IOD) ਹੈ। ਜਦੋਂ ਹਿੰਦ ਮਹਾਂਸਾਗਰ ਦੇ ਪੱਛਮੀ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਪੂਰਬੀ ਹਿੱਸੇ ਨਾਲੋਂ ਗਰਮ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਇਸਨੂੰ ਸਕਾਰਾਤਮਕ IOD ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਅਜਿਹੀ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਵੱਲ ਜ਼ਿਆਦਾ ਨਮੀ ਵਗਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਮਾਨਸੂਨ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਤੇਜ਼ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਵਾਰ ਇਹ ਭਵਿੱਖਬਾਣੀ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ ਕਿ IOD ਮਾਨਸੂਨ ਦੇ ਹੱਕ ਵਿੱਚ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।ਮੌਨਸੂਨ 'ਤੇ ਤੇਜ਼ ਗਰਮੀ ਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵਇਸ ਸਾਲ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਆਈ ਤੇਜ਼ ਗਰਮੀ ਦਾ ਮਾਨਸੂਨ 'ਤੇ ਵੀ ਅਸਰ ਪੈ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਵਧਦੀ ਗਰਮੀ ਕਾਰਨ ਸਮੁੰਦਰ ਤੋਂ ਹਵਾਵਾਂ ਪਹਿਲਾਂ ਐਕਟਿਵ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਮੌਨਸੂਨ ਦੇ ਜਲਦੀ ਆਉਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਵੱਧ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਮੌਸਮ ਮਾਹਿਰਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਸਮੁੰਦਰ ਅਤੇ ਵਾਯੂਮੰਡਲ ਦੀਆਂ ਸਥਿਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਵੱਡਾ ਬਦਲਾਅ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ, ਮਾਨਸੂਨ 25 ਮਈ ਦੇ ਆਸਪਾਸ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਆ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਮੌਜੂਦਾ ਸੰਕੇਤ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ ਇਸ ਸਾਲ ਦਾ ਮਾਨਸੂਨ ਆਮ ਨਾਲੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਆ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਭਾਵੇਂ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਕਈ ਹਿੱਸਿਆਂ ਨੂੰ ਅਜੇ ਤੱਕ ਗਰਮੀ ਤੋਂ ਰਾਹਤ ਨਹੀਂ ਮਿਲੀ ਹੈ ਪਰ ਜੇਕਰ ਇਹ ਭਵਿੱਖਬਾਣੀਆਂ ਸਹੀ ਸਾਬਤ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ ਤਾਂ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਦੱਖਣੀ ਭਾਰਤ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਕਾਫ਼ੀ ਰਾਹਤ ਮਿਲ ਸਕਦੀ ਹੈ।