Maspalomas foi, sen ningunha, unha das grandes sorpresas cinematográficas do ano. E o éxito que cultivou nas candidaturas dos Premios Feroz -sete- e dos Premios Goya -nove-, en ambos os dous como mellor película, é proba diso. Un dos seus directores, Aitor Arregui, (Oñate, Guipúzcoa, 1977), estivo en Pontevedra para, dentro das actividades previas aos Feroz 2026, presentar esta película, que explora a sexualidade na terceira idade dentro do colectivo LGTBIQ+. Chegas a Pontevedra cos Feroz, pero en plena resaca das candidaturas aos Goya. Contento da acollida de Maspalomas? Súper contento. O dos Goya é como a guinda do pastel. Sentimos que un pouco responde ao que percibimos estes meses cando fomos presentando a película a sitios distintos. Está a chegar e xera discusión nos coloquios. É, en última instancia, o que queres que a película consiga. Que teña vida na cabeza da xente. Cremos que ten corazón, que a xente sae emocionada. Non chorando, que non é o mesmo. Pero si ves que a historia de Vicente está a chegar á audiencia. Como naceu a idea orixinal da película e en que momento soubestes que tiña o potencial para converterse nunha longametraxe? A historia xurdiu cando José Mari viaxou a Maspalomas de vacacións. Viu unha realidade que lle atrapou. Maspalomas é o principal destino turístico gai de Europa. Eu isto non o sabía e el tampouco. Tivemos claro que era un bo sitio para situar unha historia. E en paralelo, lemos unha reportaxe sobre como moitas veces xurdía a problemática entre a xente xa maior de ter que meterse outra vez no armario cando ingresaban a unha residencia. Polo ambiente hostil ou porque non sentían cómodos. Nos seus últimos anos de vida volvían a ese 'bullying' que sufriron cando eran pequenos. Pareceunos que iso era moi interesante e, sobre todo, pareceunos que era innovador. Tiñámolo moi claro. A historia reverberaba na nosa cabeza. Aitor Arregui, director da película 'Maspalomas', en PontevedraCristina Saiz En Maspalomas abordades, sobre todo, dous temas que parecen tabús, o desexo sexual e a homosexualidade entre os maiores. Foi complexo? Creo que o sexo na terceira idade é un tema nuclear na nosa película, como o é o sexo homosexual. A xente non está tan afeita a ver isto. E isto era algo que nos puña moito. Criamos que, dalgunha maneira, podía xerar unha especie de provocación no espectador. Máis aló do que ves e dos tabús que hai, creo que tamén fala de como nos educaron a mirada historicamente á maioría da xente. Fáisenos insoportable ver sexo entre xente maior. E se ten que habelo, que sexan novos. Mozo e moza. No peor dos casos, dúas mozas. Isto débese a que nos educaron desde un punto de vista heterosexual de home branco. Isto é así. A visión do home é moi predominante no cine. Pero creo que a variedade de voces entre os creadores enriqueceuse e, afortunadamente, empeza a haber outros puntos de vista. Os creadores apostades agora máis por esa diversidade ou é o público o que o demanda? Eu creo que, como en case todo, non hai só unha razón. Esas dúas cousas que ti dis, sen ningunha dúbida. Os creadores arríscanse, pero tamén porque detectan que o público pode estar máis interesado en percibir esta clase de historias e en ver películas que hai anos non se facían. Paréceme que se deron pasos importantes e que hai que seguir dándoos. Pero creo que nos estamos afacendo a ver realidades que non teñen por que achegarse ás nosas. E non só no cine, tamén na cultura en xeral. Están a crearse referencias que antes non existían. Que tipo de retrato humano interesábavos construír en Maspalomas? Xa temos unha traxectoria e creas que non se van repetindo patróns. Os que nacen das nosas discusións son personaxes moi psicolóxicos, xente que manexa represións, ben externas ou ben autoinducidas. Xente que convive co medo, que ten medo a perder o control. Aitor Arregui, director da película 'Maspalomas', en PontevedraCristina Saiz O protagonista vive a súa sexualidade nun contexto moi concreto. Interesábavos falar desa sexualidade como identidade, como desexo ou como conflito interior? A película é unha viaxe de autoaceptación do personaxe. Na película, vémolo aparentemente tranquilo, contento coa súa situación. Está como nunha especie de segunda adolescencia. Pero vemos que esa suposta felicidade non o é tanto. Ten nós por resolver que son moi potentes. É unha persoa que ten, a pesar de que parece que non, un problema consigo mesmo e cunha homofobia interiorizada. É unha persoa que aínda non se aceptou como é, por iso volve meterse no armario. Estivo adaptándose toda a vida para vivir máis feliz. Pero non o consegue. Tiñades claro que José Ramón Soroiz tiña que ser Vicente? Si. Non é moi coñecido en España, pero en ficción en eúscaro si que o é. Leva máis de 40 anos facendo ficción e é un actor interxeneracional. Coñéceo tanto unha señora de 85 anos como un rapaz de 12 porque hoxe en día tamén sae nunha serie para preadolescentes. Xa traballaramos con el en Loreak. Cando Vicente foise debuxando, foi a opción principal. Sen dúbida. El tivo moitas dúbidas. Era un reto. Polo psicolóxico e polo tema da explicitude sexual. Necesitou o seu tempo para aceptar. Tivo unha pelexa interna. Teño entendido que o guion fóstesllo presentando aos poucos... Queríao facer porque se vía capaz, pero doutra banda non quería espirse así. Estaba moi angustiado co tema da prensa. E Jose Mari viuno tan angustiado que non lle falou en ningún momento das escenas sexuais, que son fundamentais na película. Nós tiñamos claro que non iamos ceder niso. Era un dos puntos máis novidoss da película. Aí axudáronnos as coordinadoras de intimidade. Tenderon pontes entre ambas as partes e axudaron a que José Ramón aceptase. Fixo un traballazo e foi moi fácil traballar con el. Aitor Arregui, director da película 'Maspalomas', en PontevedraCristina Saiz Que tipo de conversación gústavos que xere esta película no público? Está a ser moi agradable. Tiñamos moito medo por Euskadi. José Ramón é un personaxe moi coñecido. É, para que te fagas unha idea, como poñer a Antonio Resines a facer sexo explícito homosexual. Tiñamos este medo de ver como a xente ía responder e foi unha sorpresa. Á xente entroulle súper e xera moito debate en torno ao sexo na terceira idade, a como teñen que estar preparadas as residencias para esta clase de situacións ou ao fácil que pode ser dar pasos para atrás en certas conquistas sociais que pensabas que estaban moi consolidadas. Educáronnos a mirada para que, por exemplo, nos pareza violento ver a unha persoa que o está pasando ben facendo sexo e que non o sexa unha matanza dos Navy Seals, voando as cabezas a non sei cantos soldados tentando capturar ao presidente dun país. Agora parece estar máis aceptado que o cine español aposte por películas rodadas en galego, catalán ou, no voso caso, eúskaro. Que cambiou? Aprendemos a non obsesionarnos coa militancia lingüística. Cada historia require dunha maneira natural un idioma determinado. Marco fixémola en español e en catalán. Tiña todo o sentido do mundo que fóra así. La trinchera infinita, no castelán de Andalucía. Cos seus acentos. É importante ter esa sensibilidade. Igual que se coida a fotografía, a ambientación ou a actuación. Os matices importan. E, despois, é importante tamén que a periferia estea tamén no centro. Non sempre estar a mirar a Madrid ou a Barcelona. A variedade fala ben da saúde do cine. Había que perder ese complexo, non? Creo que co tema das plataformas, ese debate quedou sen forza. Antes dicíanche que para que puideses chegar a todo o mundo tiñas que facelo xa non en español senón en inglés. Pero hoxe en día podes facer La casa de papel e que teña éxito en todo o mundo. Despois deste proxecto, sentides que hai novas inquietudes creativas que vos gustaría explorar no futuro? Hai un proxecto que, aínda que non é inminente, creo que pode saír. Ao final, para que saia un tes que desenvolver varios. Pero agora estamos en barbecho, valorando onde pór o esforzo e a enerxía. O que fagamos non vai ser inminente, non vai ser enseguida. Aitor Arregui, director da película 'Maspalomas', en PontevedraCristina Saiz