ഇസ്ലാമാബാദ് | പതിറ്റാണ്ടുകളായി അഫ്ഗാൻ താലിബാന്റെ ഉറ്റ മിത്രമായിരുന്ന പാകിസ്താൻ ഇന്ന് അയൽരാജ്യവുമായി നേരിട്ടുള്ള യുദ്ധത്തിലേക്ക് നീങ്ങുന്നു. ഇന്ത്യയുമായുള്ള മത്സരത്തിൽ തന്ത്രപരമായ മേൽക്കൈ നേടാനായി 1990-കളിൽ താലിബാന്റെ രൂപീകരണത്തിന് തന്നെ സഹായം നൽകിയ ഇസ്ലാമാബാദും കാബൂളും തമ്മിലുള്ള ബന്ധം ഇത്രമേൽ വഷളായത് എന്തുകൊണ്ടാണെന്നത് അന്താരാഷ്ട്ര തലത്തിൽ ചർച്ചയാവുകയാണ്.തിങ്കളാഴ്ച രാത്രി അഫ്ഗാൻ തലസ്ഥാനമായ കാബൂളിൽ പാകിസ്താൻ വ്യോമാക്രമണം നടത്തിയതോടെയാണ് നിലവിലെ സംഘർഷം മൂർച്ഛിച്ചത്. ഒരു ലഹരി വിമുക്ത ആശുപത്രി ലക്ഷ്യമാക്കി നടന്ന ആക്രമണത്തിൽ 400 പേർ കൊല്ലപ്പെടുകയും 250 പേർക്ക് പരിക്കേൽക്കുകയും ചെയ്തതായി അഫ്ഗാൻ താലിബാൻ അവകാശപ്പെടുന്നു. എന്നാൽ, തീവ്രവാദികളുടെ കേന്ദ്രങ്ങളും സൈനിക ഇൻഫ്രാസ്ട്രക്ചറുകളുമാണ് തങ്ങൾ ലക്ഷ്യം വെച്ചതെന്ന് പാകിസ്താൻ പ്രതികരിച്ചു. ഇരു രാജ്യങ്ങളും തമ്മിലുള്ള സംഘർഷം ഒരു ‘തുറന്ന യുദ്ധ’ത്തിന്റെ തലത്തിലേക്ക് മാറിയതായി പാക് പ്രതിരോധ മന്ത്രി കഴിഞ്ഞ മാസം വ്യക്തമാക്കിയിരുന്നു.എന്താണ് തർക്കത്തിന് കാരണം?2021-ൽ അഫ്ഗാനിസ്ഥാനിൽ താലിബാൻ അധികാരം പിടിച്ചെടുത്തപ്പോൾ, അഫ്ഗാനികൾ അടിമത്തത്തിന്റെ ചങ്ങലകൾ പൊട്ടിച്ചെറിഞ്ഞു എന്നായിരുന്നു അന്നത്തെ പാക് പ്രധാനമന്ത്രി ഇമ്രാൻ ഖാൻ പ്രതികരിച്ചത്. എന്നാൽ ഇസ്ലാമാബാദ് പ്രതീക്ഷിച്ച സഹകരണം പിന്നീട് കാബൂളിന്റെ ഭാഗത്ത് നിന്നുണ്ടായില്ല.പാകിസ്താനിൽ ആക്രമണങ്ങൾ നടത്തുന്ന തെഹ്രീകെ താലിബാൻ പാകിസ്താൻ (ടി ടി പി) നേതാക്കൾക്കും ബലൂചിസ്ഥാൻ വിമോചനത്തിനായി പോരാടുന്ന വിഘടനവാദികൾക്കും അഫ്ഗാനിസ്ഥാൻ സുരക്ഷിത താവളം ഒരുക്കുന്നുവെന്നാണ് പാകിസ്താന്റെ പ്രധാന ആരോപണം. 2022 മുതൽ പാകിസ്താനിൽ തീവ്രവാദി ആക്രമണങ്ങളിൽ വലിയ വർധനവാണ് രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുള്ളത്. എന്നാൽ ഈ ആരോപണങ്ങൾ നിഷേധിക്കുന്ന കാബൂൾ, തങ്ങളുടെ ശത്രുക്കളായ ഇസ്ലാമിക് സ്റ്റേറ്റ് (ഐ എസ്) പോരാളികൾക്ക് പാകിസ്താൻ അഭയം നൽകുന്നുവെന്ന് തിരിച്ചടിക്കുന്നു.സംഘർഷത്തിന്റെ നാൾവഴികൾകഴിഞ്ഞ ഒക്ടോബറിൽ അതിർത്തിയിലുണ്ടായ ഏറ്റുമുട്ടലിൽ ഇരുഭാഗത്തും നിരവധി സൈനികർ കൊല്ലപ്പെട്ടിരുന്നു. തുടർന്ന് തുർക്കി, ഖത്തർ, സൗദി അറേബ്യ എന്നിവരുടെ മധ്യസ്ഥതയിൽ നടന്ന ചർച്ചകളെത്തുടർന്ന് വെടിനിർത്തൽ പ്രഖ്യാപിച്ചെങ്കിലും അത് അധികകാലം നീണ്ടുനിന്നില്ല. ഫെബ്രുവരിയിൽ അഫ്ഗാനിലെ പ്രധാന നഗരങ്ങളിലും സൈനിക പോസ്റ്റുകളിലും പാകിസ്താൻ തുടർച്ചയായ വ്യോമാക്രമണങ്ങൾ നടത്തി. പാക് അതിർത്തി രക്ഷാസേനയ്ക്ക് നേരെയുണ്ടായ അക്രമത്തിന് മറുപടിയായാണ് ഇതെന്നാണ് സൈനിക വൃത്തങ്ങൾ പറയുന്നത്.2024 അവസാനത്തോടെ പാകിസ്താനിലെ സൈനിക-പോലീസ് കേന്ദ്രങ്ങളെ ലക്ഷ്യം വെച്ചുണ്ടായ ചാവേർ ആക്രമണങ്ങൾക്ക് പിന്നിൽ അഫ്ഗാൻ കേന്ദ്രീകരിച്ച് പ്രവർത്തിക്കുന്ന ഭീകരരാണെന്ന് പാകിസ്താൻ ആരോപിക്കുന്നു. ബാജൂർ ജില്ലയിൽ 11 സുരക്ഷാ ഉദ്യോഗസ്ഥരുടെ മരണത്തിനിടയാക്കിയ ആക്രമണം നടത്തിയത് ഒരു അഫ്ഗാൻ പൗരനാണെന്ന് സ്ഥിരീകരിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഈ ആക്രമണത്തിന്റെ ഉത്തരവാദിത്തം ടി ടി പി ഏറ്റെടുത്തിരുന്നു.സൈനിക ശേഷിയിലെ വ്യത്യാസംസൈനിക ശക്തിയുടെ കാര്യത്തിൽ പാകിസ്താൻ അഫ്ഗാനിസ്ഥാനേക്കാൾ ബഹുദൂരം മുന്നിലാണ്. 2025-ലെ കണക്കുകൾ പ്രകാരം 6,00,000 സജീവ സൈനികരും 400-ലധികം യുദ്ധവിമാനങ്ങളും ആണവായുധ ശേഖരവുമുള്ള രാജ്യമാണ് പാകിസ്താൻ. ഇതിനുപുറമെ 6,000-ത്തോളം കവചിത വാഹനങ്ങളും പാക് സൈന്യത്തിനുണ്ട്. എന്നാൽ അഫ്ഗാൻ താലിബാന്റെ സൈനികരുടെ എണ്ണം 1,72,000 മാത്രമാണ്. അവർക്ക് കാര്യക്ഷമമായ വ്യോമസേനയോ യുദ്ധവിമാനങ്ങളോ ഇല്ല. ആകെ കൈവശമുള്ളതാകട്ടെ കുറഞ്ഞ എണ്ണം ഹെലികോപ്റ്ററുകളും വിമാനങ്ങളും മാത്രമാണ്.ചൈനയുടെ ഇടപെടലിനെത്തുടർന്ന് സംഘർഷത്തിന് അല്പം അയവ് വന്നിരുന്നെങ്കിലും മേഖലയിലെ മാറുന്ന രാഷ്ട്രീയ സാഹചര്യങ്ങൾ വീണ്ടും യുദ്ധപ്രതീതി സൃഷ്ടിക്കുകയാണ്. അതിർത്തി പോസ്റ്റുകൾ ലക്ഷ്യമാക്കി ഗറില്ലാ ആക്രമണങ്ങൾ നടത്താനാണ് താലിബാൻ പദ്ധതിയെങ്കിൽ, സൈനിക നീക്കം ശക്തമാക്കാനാണ് പാകിസ്താന്റെ തീരുമാനം.SummaryThe long-standing relationship between Pakistan and the Afghan Taliban has deteriorated into what officials describe as an “open war” following recent airstrikes and border clashes. While Pakistan accuses the Taliban of harboring TTP militants and Baloch insurgents, Kabul denies these claims and counter-accuses Islamabad of supporting Islamic State fighters. Despite a massive disparity in military strength, the conflict continues to escalate with frequent cross-border attacks and air raids, threatening the stability of the entire region.